Πέμπτη, 3 Οκτωβρίου 2019

Οι συγγραφείς του Ποταμού: Αντώνης Νικολής.

Ανάρτηση στη σελίδα των Εκδόσεων Ποταμός / Facebook από την εκδότρια και καλή φίλη πια, Αναστασία Λαμπρία -ο συγγραφέας ευγνώμων:


Οι συγγραφείς του Ποταμού: Αντώνης Νικολής
Στη φωτογραφία χαμογελάει αδιόρατα - δεν του αρέσει ο φακός του Αντώνη Νικολή, το 'χει ομολογήσει.
Ο Ποταμός είναι ευτυχής μαζί του, είναι τόση μεγάλη η ικανοποίηση και σχεδόν άγρια η χαρά να βρίσκεις στέρεα ελληνικά, με ακρίβεια, φράσεις που δεν σηκώνουν να αφαιρέσεις ή να προσθέσεις το ελάχιστο. Και μύθο από τα έγκατά μας.
Ξαναδουλεμένο, αναθεωρημένο και με ένα επίμετρο του συγγραφέα που δίνει κλειδιά στον αναγνώστη "Το Σκοτεινό Νησί" του Αντώνη Νικολή είναι στην τελική ευθεία που καταλήγει στο τυπογραφείο.
(για το φόντο της φωτογραφίας ας μην πω τίποτε, εύχομαι κάποτε να καταφέρω να πάω κι εγώ)

Σάββατο, 28 Σεπτεμβρίου 2019

Σκοτεινό Νησί όπως σκοτεινό μέλλον.


Μου ζητήθηκε από την Εφημερίδα των Συντακτών να παρουσιάσω ευσύνοπτα την αναθεωρημένη επανέκδοση της νουβέλας μου Το Σκοτεινό Νησί από τις εκδόσεις Ποταμός. Δημοσιεύθηκε σήμερα, 28/9/2019, στο ένθετο ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ, επιμέλεια Μισέλ Φάις, Φθινοπωρινό πεζογραφικό ψηφιδωτό, 28 συγγραφείς συστήνουν το νέο τους βιβλίο, σελ. Art 33. 


Αντώνης Νικολής
Σκοτεινό Νησί όπως σκοτεινό μέλλον

«Το Σκοτεινό Νησί», παλαιότερο θεατρικό μου, το μετέγραψα σε νουβέλα το 2008. Ό,τι καλύτερο είχα να πάρω μαζί μου κλείνοντας τους λογαριασμούς μου με το θέατρο. Δέκα χρόνια αργότερα, εμπειρότερος, μπορούσα να επεξεργαστώ πλαστικότερα το ύφος του. Έτσι προέκυψε η τωρινή διορθωμένη μορφή του.
Στο Σκοτεινό Νησί πολλά πράγματα είναι παράδοξα. Η πλοκή εκτυλίσσεται σε μέλλον απώτερο και με συντελεσμένη ήδη την κλιματική αλλαγή, πρόκειται εύλογα για μελλοντολογική δυστοπία, συνθεμένη όμως με εικόνες σχεδόν αρχαίες. Το τρισυπόστατο του ήρωα δίνει εναλλασσόμενες τρεις αφηγήσεις, και οι τρεις σε πρώτο πρόσωπο. Όπως και αλλού στο έργο μου, η σεξουαλικότητα παροξύνει, σπρώχνει την αφήγηση στον σκοτεινό εσώτερο θάλαμο, στο ορμητήριο των μύθων. Ωστόσο, υπερισχύει και εδώ η ειρωνεία. Σ’ αυτό το κείμενο ιδιαίτερα, η αμφισβήτηση του ρητορικού λόγου που καμώνεται ή που μετέρχεται τον λογοτεχνικό.
«Το Σκοτεινό Νησί», η νουβέλα, αναθεωρημένη, διορθωμένη και εμπλουτισμένη με εκτενές κατατοπιστικό δικό μου επίμετρο, επανεκδίδεται από τις Εκδόσεις Ποταμός.


Τετάρτη, 25 Σεπτεμβρίου 2019

Μία... μίνι φωτογραφική αυτοβιογραφία - 24) Στην Πάτμο.


(Με τον αδελφό μου Λάμπρο, στη Χώρα της Πάτμου, αρχές δεκαετίας του '90.)

Πρωτοπήγα το φθινόπωρο του 1987. Μαζί με τα Ιεροσόλυμα ο αγαπημένος τόπος ταξιδιών της νονάς μου της Φροσύνης, ίσως γι’ αυτό θεωρούσα την Πάτμο, τόσο άδικα, προορισμό θρησκευτικού τουρισμού. Πήγα για ένα Σαββατοκύριακο και μάλιστα στο σπίτι της Γεωργίας Οικονόμου στη Χώρα, εκεί όπου συστηματικά κατέλυε και η νονά. Για τούτο το σημείωμα έχω μεγάλη δυσκολία να είναι ευσύνοπτο. Όποια μου εικόνα ή σκέψη παρασέρνει μεγάλη αρμαθιά από κοντινές της. Τα επόμενα δώδεκα χρόνια σχεδόν δεν θα ταξίδευα πουθενά αλλού. Ελάχιστα στην Αθήνα, καν στη Ρόδο. Μα και ένα ολόκληρο εικοσιτετράωρο ελεύθερο να είχα πεταγόμουν εκεί. Ή στην Κω χωμένος στο φροντιστήριο ή στην Πάτμο. Διήμερα αργιών, Χριστούγεννα – Πάσχα, για ένα μήνα τον Αύγουστο. Σε περίπτερα ή μαγαζιά, όσοι δεν με γνώριζαν, η πρώτη τους ερώτηση, «Πού εργάζεστε, κύριε;» έδινα την εντύπωση μόνιμου κατοίκου. Οι φίλοι, η παρέα, ταξίδευαν εκτός Ελλάδος, από δω - από κει, εμένα δεν με δελέαζε τίποτε. Και εντάξει ο χαρακτήρας μου, όμως το θυμάμαι κάθε φορά, είτε με τη μηχανή βγαίνοντας απ’ το πλοίο είτε με το αυτοκίνητο, κοίταζα ψηλά προς τη Χώρα και γέμιζαν τα μάτια μου δάκρυα. Κι αφού ακόμα κυλούσαν οι μέρες εκεί, το ρίγος που με συνέπαιρνε συχνά: μα κάποιος να με τσίμπαγε, δεν ήτανε πραγματικότητα∙ ήταν όνειρο ο τόπος αυτός.

Σάββατο, 21 Σεπτεμβρίου 2019

Μία... μίνι φωτογραφική αυτοβιογραφία - 23) Το φροντιστήριο.


 (Το πρώτο διαφημιστικό στην τοπική εφημερίδα Το Βήμα της Κω, το τηλέφωνο της νονάς μου, 22772 -πενταψήφια ακόμα τότε τα τηλέφωνα. Ο τίτλος και του φροντιστηρίου αργότερα παρέμεινε ο ίδιος: ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ.) 


Τα πρώτα μαθήματα, «μαθήματα κατ’ οίκον», τα ξεκίνησα στην τραπεζαρία της νανάς, στο γωνιακό δωμάτιο με τις μπαλκονόπορτες προς την Ιπποκράτους και την Αλεξίου Ζερβάνου, με τα σανίδια του πατώματος που τρίζανε σε κάθε βήμα μου. Ύστερα, ως φροντιστήριο πια, πάντοτε με τον ίδιο περιφραστικό τίτλο Μαθήματα της Ελληνικής Γλώσσας, αρχικά στη Θεοφράστου, έπειτα στην Πίνδου, τέλος στο ιδιόκτητο ειδικά σχεδιασμένο κτήριο στη Σπετσών. Μέχρι και το καλοκαίρι του 2003, κοντά 15 χρόνια εργάστηκα πολύ σκληρά, κρατούσα ένα ολόκληρο φροντιστήριο θεωρητικής κατεύθυνσης μόνος, μα ούτε ξέρω από πού εκλύθηκε όλη αυτή η ενέργεια: από τις επτάμισι το πρωί, προετοιμασία - διορθώσεις, μέχρι τις δυόμισι το μεσημέρι, κι αμέσως παραδόσεις έως τις δεκάμισι το βράδυ σερί, καθημερινά, τα Σάββατα που μου φαίνονταν... σκέτη παρακμή τέλειωνα στις 20.00, τις Κυριακές μόνο διορθώσεις από τις 15.00 ως τις 22.30.    

Δευτέρα, 16 Σεπτεμβρίου 2019

Μία... μίνι φωτογραφική αυτοβιογραφία - 22) Με τη στολή των πολιτών.


Μετακόμισα Κω τον Ιούλιο του 1987. Με τα λιγοστά έπιπλα του φοιτητικού μου δωματίου, στο μικρό εσωτερικό της νονάς, ένα γραφείο και το κρεβάτι μου, παλαιικά κάπως, αγορασμένα από Μοναστηράκι, επίσης μία ανθοστήλη –την έχω ακόμα στο τωρινό καθιστικό μου- και τις καμιά ογδονταριά γλάστρες από τα φοιτητικά μπαλκόνια μου, στοιβαγμένες πια στο αυλίδι του ακάλυπτου της νονάς, κι όσες απ’ αυτές επέζησαν, τις κουβάλησα κι εδώ,  αφότου εγκαταστάθηκα, στο σπίτι μου, τον Αύγουστο του 1994.
Τους μήνες από το καλοκαίρι του 1987 μέχρι τον Ιανουάριο του 1988 που παρουσιάστηκα, σαν να 'χασα τον χρόνο. Διάβαζα πολύ, μόνο λογοτεχνία, η συγκατοίκηση με τη νονά, τη νανά μου, ήταν παραπάνω από αρμονική. Θυμάμαι να λέω του Θανάση, «Εδώ (σε αντίθεση με την Αθήνα) ο χρόνος, οι μέρες δεν κυλάνε σαν... κάτουρο». Βυθιζόμουν σε πολύ δικά μου πράγματα. Θυμάμαι κάτι μαγικές ξεναγήσεις της μακαρίτισσας Χάριτος Κάντζια, αρχαιολόγου στο νησί, στ’ απομεινάρια του θεάτρου στον Αμπάβρη, πίσω απ’ τη Ρωμαϊκή Οικία, την Casa Romana, μεγάλες βόλτες με πολλές στάσεις, ένα βαθύ παλιό πηγάδι ακόμα σε χρήση που σχετιζόταν με το αρχαίο υδραγωγείο της Βουρίνας, λεπτομέρειες: το κεραμικό ειδώλιο εντοιχισμένο σε περίβολο χτήματος, τη χαβούζα με τις ένθετες στα πλευρά της μουσουλμανικές επιτύμβιες στήλες, την αυλόθυρα με την επιγραφή στο υπέρθυρό της σε αραβικό αλφάβητο «Αυτή η θύρα είναι τόσο όμορφη που θα στέκει εδώ για πάντα», κάπως έτσι η μετάφραση, τη θρυμμάτισε ο μεγάλος σεισμός του 2017. Συνδυασμένες αυτές οι βόλτες με τον άλλο μυθικό τόπο, το Γενί Χαμάμ της Ρόδου, και ιδού η πρώτη λεία του «Ο Δανιήλ πάει στη θάλασσα»… Τα πράγματα έχουν ποίηση, όλα τα πράγματα. Την ανακαλύπτουμε, και διαστέλλεται στη συνείδησή μας ο χρόνος. Δεν υπάρχει αυθεντικότερη εμπειρία.

Τετάρτη, 11 Σεπτεμβρίου 2019

Μία... μίνι φωτογραφική αυτοβιογραφία - 21) Το καλοκαίρι του 1986.


Δεν ανακαλύψατε εσείς τα νιάτα, καλά μου αγόρια και κορίτσια. Μια πρώτη σκέψη, κακή σκέψη. Μια δεύτερη, αν το κούρεμα / η κόμμωση ή άλλα στοιχεία εμφάνισης είναι κοντά στην τρέχουσα μόδα, το νεανικό πορτρέτο μοιάζει πειστικότερο, σαν πιο... αδιαμφισβήτητο, ναι, όντως, κοίτα τι... νιάτο κάποτε κι αυτός -δείτε ξανά μ' αυτό το κριτήριο τα πορτρέτα του Φαγιούμ∙ αντίθετα, στοιχεία παρωχημένου στιλ, ρούχα, εμφάνιση παλιομοδίτικη, κάνουν παλιότερες νεανικές φωτογραφίες να φαντάζουν κι αυτές γερασμένες, σαν εικόνες από γενιές ανθρώπων που δεν υπήρξαν ποτέ πραγματικά νέοι, αφήνοντας τους εκάστοτε σύγχρονους νεαρούς στην αυθόρμητη –μη γελιόμαστε- ύβρη τους να νιώθουν αθάνατοι, ν’ απολαμβάνουν με τη χαρακτηριστική απερισκεψία της ηλικίας τους όλα τα μάταια, τα υπέροχα της ζωής.

Παρασκευή, 6 Σεπτεμβρίου 2019

Μία... μίνι φωτογραφική αυτοβιογραφία - 20) Φοιτητής στην Αθήνα.


(Στο διαμέρισμα της Ηρώων Πολυτεχνείου, στου Ζωγράφου, το 1984.)

(Αρχική δημοσίευση στις «Στάχτες», Τρίτη 3/9/2019 , με τον ιδιαίτερο τίτλο «Σε νησί του ασυνειδήτου μου».)


Στην Αθήνα έμεινα έως και τον Ιούλιο του 1987, συνεχόμενα τέσσερα χρόνια. Οι μνήμες από τη σχολή δεν είναι οι καλύτερες, τεράστια αμφιθέατρα, εκατοντάδες φοιτητές, αρκετοί περιορισμένης ευφυΐας καθηγητές (προφανώς και μόρφωσης και πολλώ μάλλον καλλιέργειας), ελάχιστοι οι καλοί ή ενδιαφέροντες, δυο-τρεις οι σπουδαίοι, με κορυφαίο τον αείμνηστο Αριστόξενο Σκιαδά, δεν έχασα ούτε μία παράδοση της Μήδειας ή των Αρχαίων Λυρικών: κατάρτιση, εμβρίθεια, καλλιέργεια, μα και χιούμορ και το είδος της εκλεπτυσμένης χάριτος στο έπακρο. Πόσο συχνά μνημονεύω αυτόν τον άνθρωπο, εκπλήσσομαι ανιχνεύοντας την επιρροή του στη σκέψη μου. Ο άλλος, ο Γεώργιος Μπαμπινιώτης, αυτός με καθήλωνε με την εργατικότητά του, απορούσα εντούτοις με ό,τι εκλάμβανα ως έλλειψη γλωσσικού ταλέντου ή αισθήματός του –προέβλεπε, φέρ’ ειπείν, ότι τύποι όπως οι μαθηταί, οι καθηγηταί, και άλλοι παρεμφερείς της καθαρεύουσας, θα επιβίωναν στη σύγχρονη νεοελληνική… Υπήρχαν και ορισμένοι, νεότεροι ετούτοι τότε, ο Ανδρέας Παναγόπουλος, ο Γιώργης Γιατρομανωλάκης κ.ά., ενδιαφέροντες, όμως σεβαστός αριθμός καθηγητών όπως και φοιτητών, παρά τις ευάριθμες καλές εξαιρέσεις και σ’ αυτούς, ήταν απελπιστικά αδύναμοι στις πνευματικές τους επιδόσεις, εντυπωσιακοί παπαγάλοι σ’ αντιστάθμισμα, αλλά και μόνο αυτό, παπαγάλοι.

Τρίτη, 3 Σεπτεμβρίου 2019

Σε νησί του ασυνειδήτου μου.



Αντώνης Νικολής, Σε νησί του ασυνειδήτου μου*



(…) Στην Αθήνα έμεινα έως και τον Ιούλιο του 1987, συνεχόμενα τέσσερα χρόνια. Οι μνήμες από τη σχολή δεν είναι οι καλύτερες, τεράστια αμφιθέατρα, εκατοντάδες φοιτητές, αρκετοί περιορισμένης ευφυΐας καθηγητές (προφανώς και μόρφωσης και πολλώ μάλλον καλλιέργειας), ελάχιστοι οι καλοί ή ενδιαφέροντες, δυο-τρεις οι σπουδαίοι, με κορυφαίο τον αείμνηστο Αριστόξενο Σκιαδά, δεν έχασα ούτε μία παράδοση της Μήδειας ή των Αρχαίων Λυρικών: κατάρτιση, εμβρίθεια, καλλιέργεια, μα και χιούμορ και το είδος της εκλεπτυσμένης χάριτος στο έπακρο. Πόσο συχνά μνημονεύω αυτόν τον άνθρωπο, εκπλήσσομαι ανιχνεύοντας την επιρροή του στη σκέψη μου. Ο άλλος, ο Γεώργιος Μπαμπινιώτης, αυτός με καθήλωνε με την εργατικότητά του, απορούσα εντούτοις με ό,τι εκλάμβανα ως έλλειψη γλωσσικού ταλέντου ή αισθήματός του –προέβλεπε, φέρ’ ειπείν, ότι τύποι όπως οι μαθηταί, οι καθηγηταί, και άλλοι παρεμφερείς της καθαρεύουσας, θα επιβίωναν στη σύγχρονη νεοελληνική… Υπήρχαν και ορισμένοι, νεότεροι ετούτοι τότε, ο Ανδρέας Παναγόπουλος, ο Γιώργης Γιατρομανωλάκης κ.ά., ενδιαφέροντες, όμως σεβαστός αριθμός καθηγητών όπως και φοιτητών, παρά τις ευάριθμες καλές εξαιρέσεις και σ’ αυτούς, ήταν απελπιστικά αδύναμοι στις πνευματικές τους επιδόσεις, εντυπωσιακοί παπαγάλοι σ’ αντιστάθμισμα, αλλά και μόνο αυτό, παπαγάλοι.

Σάββατο, 24 Αυγούστου 2019

Πάμε... σαν άλλοτε.

Με προσκάλεσε η Αγγελική Ιερομνήμων, τα κατάφερα να ανταποκριθώ την Κυριακή 11 Αυγούστου, τελευταία μέρα της έκθεσης του συλλόγου ερασιτεχνών εικαστικών Κώων στο Χάνι, συμμετείχε και εκείνη με έργα ζωγραφικής, παραδίπλα με γλυπτά η αδελφή της Ευγενία, η οποία και μας φωτογράφισε. Δεν θα χαλούσα το χατίρι της Αγγελικής, συμμαθητές, και δη παρτενέρ και κορυφαίοι του χορού στην αποχαιρετιστήρια γιορτή του νηπιαγωγείου.
Κοίταζα τις τωρινές φωτογραφίες στο κινητό και κάπως μου φάνηκε σαν να ετοιμαζόμαστε να προβάρουμε κινήσεις - βήματα ενός χορού, κι αυθόρμητα ανακάλεσα τις παιδικές φωτογραφίες. Μνήμη του ρυθμού ασύνειδη των σωμάτων ίσως; Ή μήπως συνειρμός απ' τις φωτογραφίες εκ των υστέρων;

Τρίτη, 20 Αυγούστου 2019

Ἑνὸς δέοντα ἑξήκοντα, ἤτοι ἐννέα καὶ πεντήκοντα.


 

Ἑνὸς δέοντα ἑξήκοντα, ἤτοι ἐννέα καὶ πεντήκοντα 
/ ένα για να γίνουν εξήντα, δηλαδή πενήντα εννέα.
Για να θυμηθώ και φέτος την... οικονομία της αρχαίας ελληνικής... η οποία και εξοικειώνει... έγκαιρα με την επερχόμενη δεκάδα...

Μα την Αδράστεια, την κούφια ώρα και όλα τα συναφή, πάνε και τα γενέθλια των 59.
 

Σας ευχαριστώ όλους. Αντεύχομαι με πολλή θέρμη.
(Για τις χτεσινές ευχές σε fb, timeline και msg, email και sms.)




Εορταστικός ο μπαμπάς με ρούμι, φετινή κατάκτηση, συνειρμικά συνδεδεμένος ίσως με τη Νάπολη, πάντως τον έφτιαχνα ήδη δυο-τρεις μήνες πριν από το (τρίτο) ταξίδι μου στην πόλη...

Παρασκευή, 16 Αυγούστου 2019

Μία... μίνι φωτογραφική αυτοβιογραφία - 19) Το ζενίθ της νιότης.



Πρέπει το 1979, διαβάζοντας τη Ρωμαϊκή Άνοιξη της κυρίας Στόουν, τη νουβέλα του Τενεσί Ουίλιαμς, να ’πεσα στη φράση «στα 23, στο ζενίθ της νιότης (του ή της)», φράση που μου είχε εντυπωθεί. Από τον έναν Αύγουστο στον άλλον, ανάμεσα 1982 και 1983, θα διήνυα το ζενίθ της νιότης μου –θυμάμαι να κάνω τη σκέψη-, σημαδιακό κιόλας, πια κοντύτερα από ποτέ στον εαυτό μου.
Πούλησα τον Άτλαντα της Ανατομίας κι αγόρασα αντίστοιχα το αρχαιοελληνικό λεξικό Liddell & Scott. Η φιλοσοφική σχολή των Ιωαννίνων ξεχώριζε τότε. Δεν πρόλαβα τον Φάνη Κακριδή, αλλά δίδασκε πλήρης πνευματικού σφρίγους ο Μανόλης Παπαθωμόπουλος, είρων και ευφυής, οι αρχαιολόγοι Λίλα Μαραγκού και Αντώνης Ζώης, ο βυζαντινολόγος Ευάγγελος Χρυσός, ο εξ αγχιστείας Κώος Παναγιώτης Νούτσος κά. Ήμουνα ευτυχισμένος. Η χρονιά προχωρούσε, ψαχούλευα ευαισθησίες και περιοχές του νου μου. Δεν είχα τη στόφα των ερευνητών, δεν προοριζόμουν για επιστήμονας με την αυστηρή έννοια. Είχα έρθει για να ενισχύσω ή να εμπλουτίσω τη σχέση μου με τη γλώσσα, μα ούτε κι αυτό το είχα εντελώς ξεκάθαρο.

Σάββατο, 10 Αυγούστου 2019

Στον Νερόμυλο -μνήμη Νίκου Υφαντή.


Άργησα ν' ανεβώ φέτος. Ο Νίκος ήταν η ψυχή του Νερόμυλου. Ο πιο... Βραζιλιάνος Έλληνας που μπορώ να φανταστώ. Γίνεται τα ανάλαφρα πράγματα να είναι όμορφα, να είναι αληθινά, κάτι σαν τη σάμπα ας πούμε; Το μυστικό που φαίνεται να γνώριζε ο καλός Νίκος. Στον Δίκαιο, στη Ζιά, κάτω απ' τις καρυδιές, με θέα στο Αιγαίο, μ' όλα τα μικρά μικρά στολίδια ή αντικείμενα, τόσο παράταιρα, τόσο ταιριαστά, πολύχρωμα, χαρούμενα, σαν ο διάκοσμος ενός υπαίθριου πάρτι που σε κανέναν δεν κάνει καρδιά να ξεστολίσει.

Τετάρτη, 7 Αυγούστου 2019

Μία... μίνι φωτογραφική αυτοβιογραφία - 18) Η έκπτωση.




Τύποις απείχα δύο μόρια από τους ισοψηφήσαντες πρώτους των Αθηνών και Θεσσαλονίκης. Είχα δηλώσει πρώτα τα Γιάννενα, και για τη φοιτητική μου παρέα εκεί, ακόμα και γιατί θα με ενοχλούσε και μόνη η υπόνοια πως όλο αυτό μπορεί να το επιχείρησα και για να φύγω απ’ τα Γιάννενα –όλοι θυμόντουσαν τη δυσφορία μου απ’ την πόλη τρία χρόνια νωρίτερα. Όσο για το πρωτείο, δεν αποδείκνυε παρά την ορμή και τον ζήλο του διαβήματος –την έντασή τους. Αντιθέτως, το ότι δεν είχα τελειώσει κλασικό λύκειο / δευτεροβάθμια εκπαίδευση θεωρητικής κατεύθυνσης, παρά την έφεση ή το ταλέντο ή τη δύναμη του γλωσσικού αισθήματος -όπως κι αν το ονομάσει κανείς-, ισοδυναμούσε με σοβαρές ελλείψεις στην κατάρτισή μου, που μάλιστα θα έσερνα μέχρι και το πτυχίο ή και μετά από αυτό. Βασικές γνώσεις σε γραμματική, σε συντακτικό, στον χειρισμό ενός αρχαίου κειμένου, που αγνοούσα κιόλας τη σημασία τους, και που αναγκάστηκα να συμπληρώσω μόνος μου, όχι και τόσο εύκολα, και τότε που ο ίδιος πια έπρεπε να τις διδάξω, για να συνειδητοποιήσω και πόσο καλύτερα θα έκανα τις σπουδές μου, αν δεν τις στερούμουν. 
Αλλ' ας επιστρέψω στο καλοκαιράκι του 1982, για μερικά επιπλέον στιγμιότυπα.

Σάββατο, 3 Αυγούστου 2019

Napulitanata.

Το έχω ξαναπεί -και προφανώς μιλάω μόνο για τον εαυτό μου-, δεν είμαι πολύ των ταξιδιών, και ταξιδεύοντας δεν έκανα νομίζω άλλο από το διερευνώ περιοχές του κόσμου δυνάμει οικείες σε μένα, κατά κάποιο τρόπο τον εαυτό μου. Είναι και ο λόγος που όσο περισσότερο νιώθω οικείο έναν τόπο, τόσο θέλω ξανά και ξανά να τον επισκέπτομαι.
Τα έχω πει πολλές φορές αυτά.
Φέτος η Νάπολη κάπως θα μου θύμιζε τις μουσικές νυκτερινές εξορμήσεις στην παλιά ταξιδιωτική εμμονή μου, τη Λισαβόνα. Εκεί το φάντο, το πορτογαλικό φολκλόρ, η βραζιλιάνικη ποικίλη μουσική σκηνή, η καποβερντιανή και της Αγκόλας, των πορτογαλόφωνων (lusófonos) χωρών εν γένει -τόσες πολλές μουσικές τελικά-, εδώ, στη Νάπολη, θα ανακάλυπτα μια απ' τις γωνιές όπου αναβιώνει η μουσική της παράδοση. Πρόκειται για τις παραστάσεις του συγκροτήματος Napulitanata σε μια μικρή αίθουσα απέναντι από το Αρχαιολογικό Μουσείο της πόλης. Τους έτυχα σε δύο βραδιές, στη μία, αφιερωμένη στον σπουδαίο Sergio Bruni, στη δεύτερη, στο ναπολιτάνικο φολκλόρ. Η ομάδα, όπως τους είδα το πρώτο βράδυ, ήτανε στο τραγούδι η Manuela Renno, ο Pasquale Pirolli, ο Alessandro Colmaier, αισθαντικοί, ταλαντούχοι και οι τρεις -ο τελευταίος επιπλέον έπαιζε και το tammorra, το ναπολιτάνικο τύμπανο-, ο Pasquale Girillo πιάνο, και ο Mimmo Matania ακορντεόν.
Ένα μικρό δείγμα:

Πέμπτη, 1 Αυγούστου 2019

Η Ειρήνη Βουτσκόγλου στην ιστοσελίδα της για Το Γυμναστήριο.

Η Ειρήνη Βουτσκόγλου, μαθηματικός (με εξειδίκευση στα πληροφοριακά συστήματα) και συγγραφέας, σημειώνει στην ιστοσελίδα της divcast.gr μερικά πολύ θερμά σχόλια για Το Γυμναστήριο.
Την ευχαριστώ πολύ.

Posted on July 17, 2019

Το Γυμναστήριο, του Αντώνη Νικολή


Γνώρισα τον Αντώνη Νικολή στο διαδίκτυο. Συγκεκριμένα στο facebook

Θαυμάζοντας τον λόγο του στις δημοσιεύσεις, “παρασύρθηκα” και στο ιστολόγιο του.

Η έκφραση, η σκέψη και η προσωπικότητα πίσω από τα κείμενα ήταν υπερ-αρκετά για να αναζητήσω κάποιο βιβλίο του.

Περίπου τότε, μας σύστησε το Γυμναστήριο κι έτσι έφτασαν στα χέρια μου οι, τόσο θαυμαστά, “ύποπτες” κυρίες του.

Πρόκειται για ένα μικρό βιβλίο, από αυτά που σε παραπλανούν πως θα τα εισπνεύσεις με μιας κι ίσα που θα καταφέρουν να σου δείξουν δυο τρία μικροπράγματα – όχι όμως το Γυμναστήριο.

Τρίτη, 30 Ιουλίου 2019

Στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Νάπολης και στην Πομπηία.


Στην αίθουσα των μωσαϊκών (Αρχαιολογικό Νάπολης).

Και στα δύο για τρίτη φορά –δεν θα άξιζε να φτάσω ως τη Νάπολη και να παραλείψω το ένα ή το άλλο. (εδώ και εδώ)

Δευτέρα, 29 Ιουλίου 2019

Στη Νάπολη -τρίτη φορά.


Η πρώτη ήτανε πριν από τέσσερα χρόνια, ένα ταξίδι μάλιστα που ξεκίναγε το βράδυ της πιο θλιβερής μέρας στη νεοελληνική ιστορία, της 5ης Ιουλίου του 2015, κουβαλούσα μαζί μου τόση πολλή απογοήτευση, εύλογα εγγράφονταν όλα στη μνήμη με βαθιές χαρακιές.
Η δεύτερη, την επόμενη χρονιά, 2016, στα μέσα του καλοκαιριού και πάλι (και εδώ).
Το αντιλαμβάνομαι περισσότερο διαισθητικά, η Νάπολη –μαζί με τη Σικελία- φαίνεται να αποτελούσαν τις κύριες αναφορές σ’ αυτούς που διαμόρφωσαν τον ιταλίζοντα χαρακτήρα των Δωδεκανήσων, κυρίως των πόλεων της Ρόδου και της Κω. Αρκεί από μόνο του αυτό βέβαια για τα αισθήματα της οικειότητας με την πόλη, (όπως και με το Παλέρμο, να θυμίσω τα ταξίδια μου πέρσι και πρόπερσι). Επιπλέον, για έναν πολίτη του ευρωπαϊκού νότου, η Νάπολη μπορεί να θεωρηθεί σημείο ισορροπίας: είναι και Ευρώπη και Μεσόγειος, και Βορράς και Νότος, και αναπτυγμένη και αναπτυσσόμενη, και επίσης, που δεν είναι λιγότερο ενδιαφέρον, μοιάζει σε πρώτη τουλάχιστον ματιά η πλέον αυθεντική μεγαλούπολη της Ιταλίας. Τη Νάπολη σαν να την κατοικούν βέροι Ναπολιτάνοι, όχι, όπως συχνά μού φαίνονται οι κάτοικοι άλλων ιταλικών πόλεων, επαγγελματίες ηθοποιοί υποδυόμενοι τους ντόπιους για τις σκηνικές ανάγκες των απαράμιλλων πράγματι πόλεών τους –ή μήπως υποπίπτω στις κλασικές λάθος, αβασάνιστες γενικεύσεις των ταξιδιωτών…

Πέμπτη, 11 Ιουλίου 2019

Μία... μίνι φωτογραφική αυτοβιογραφία - 17) Ξανά εισαγωγικές.



Εξεταζόμουν με το παλιό τότε σύστημα εισαγωγής –σ’ εμάς, αν θυμάμαι καλά, είχε δοθεί ένα ποσοστό 30% στο σύνολο των εισακτέων-, με αρχαίο κείμενο καθ’ υπαγόρευση, όλη την ελληνική αρχαία, μεσαιωνική και νεότερη ιστορία δίχως σχολικό εγχειρίδιο–ορισμένη εξεταστέα ύλη, με λατινικό άγνωστο -μας το υπαγόρευαν κι αυτό. Τα εξεταστικά κέντρα για τις εισαγωγικές με το παλιό σύστημα ήτανε Αθήνα και Θεσσαλονίκη μόνο, και καθώς τα χαρτιά μου τώρα τα είχα υποβάλει στα Γιάννενα, θα εξεταζόμουν σε γυμνάσιο στα Σεπόλια, στην Αθήνα. Με συνόδευε ο συγκάτοικός μου Δημήτρης Μποσνάκης, ο οποίος άριστος και πολύ συνεπής φοιτητής, για να μου συμπαρασταθεί, θα έστελνε μαθήματά του στην εξεταστική του Σεπτεμβρίου.
Τόσο σημαδιακά όλα. Θυμάμαι και το ΚΤΕΛ κατεβαίνοντας Αθήνα, κάποιες στροφές πριν απ’ το Αντίρριο, τις σκέψεις με το βλέμμα στις πλαγιές, στο φεριμπότ ύστερα. Ψάξαμε για φτηνό κατάλυμα, αρχικά σ’ ένα ξενοδοχείο, το λέγανε μάλλον Ρέα, διαγωνίως απέναντι από τον Σταθμό Λαρίσης, βρήκαμε μέχρι καπότες χρησιμοποιημένες κάτω απ’ τα κρεβάτια, φύγαμε από κει, μείναμε τελικά σ’ ένα μικρότερο, καθαρότερο, περίπου στην ίδια απόσταση απ’ τον σταθμό. Ψωνίζαμε από σουπερμάρκετ για φαγητό, κοιμόμουν ελάχιστα, λόγω της ολιγόμηνης προετοιμασίας μου είχα πολλά κενά και ανάλογο άγχος.

Δευτέρα, 8 Ιουλίου 2019

Οι ιβίσκοι: μια εορταστική θερινή αναλαμπή.


Κι αίφνης όλα αναλάμπουν -εύλογο.
Καμιά φορά οι συνειρμοί είναι εύγλωττοι. Από τη μια το ἄστυ, η πόλη, η δυναμική οικονομία των εμπόρων, των βιοτεχνών - βιομηχάνων, οι ανοικτοί ορίζοντες, η διακριτή ατομικότητα, από την άλλη, οι στατικές κλειστές κοινωνίες, η γραφειοκρατία, η ισοπέδωση, ο φθόνος και η επιθετικότητα. Από χτες, 7 Ιουλίου του 2019, ίσως οδεύουμε ξανά προς ένα απ' τα λίγα ξέφωτα του νεοελληνικού όποιου ιστορικού βίου. Μακάρι.

Τετάρτη, 3 Ιουλίου 2019