Κριτικές, συνεντεύξεις, ποικίλα κείμενα σχετικά με τις παραστάσεις: έπρεπε να αναρτηθούν, καταχωριστούν, δίκην προσιτού αρχείου για όσους κατά καιρούς τα ζητούν. Δημόσια ίχνη από μία άποψη, κιόλας. Απλώς, όπως τα ανέβαζα, και τα παλιότερα και τα πιο πρόσφατα, είχα τα συναισθήματα, όταν ξεφυλλίζω παιδικές φωτογραφίες, ιδίως εκείνες από το δημοτικό ή το γυμνάσιο: με ρούχα που υπομειδιώ κοιτάζοντας το παιδί που τα φοράει, με εκφράσεις και με στάσεις ακόμα του σώματός μου που μου φαίνονται πολύ λίγο οικείες πια, ξένες...
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα θέατρο. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα θέατρο. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Σάββατο 14 Νοεμβρίου 2009
Πέμπτη 12 Νοεμβρίου 2009
Κριτικές / Το σπίτι φεύγει
ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΛΟΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ, ΤΩΡΑ ΦΕΥΓΕΙ ΚΑΙ ΤΟ… ΣΠΙΤΙ
Της ΜΑΤΙΝΑΣ ΚΑΛΤΑΚΗ
Από το πρώτο έργο του, το μονόλογο «Ο κύριος Εμμανουήλ και ο Ροΐδης» που ερμήνευσε ο Σταμάτης Φασουλής τον περασμένο Σεπτέμβριο, φάνηκε ότι ο Αντώνης Νικολής έχει ταλέντο, ευφυΐα και ευαισθησία τέτοιας ποιότητας που μπορεί να γράψει καλό θέατρο. Τώρα στο θέατρο «Δημήτρης Χορν» ο Σταμάτης Φασουλής παρουσιάζει το έργο του «Το σπίτι φεύγει», μία πικρή κωμωδία σε εννέα σκηνές για τρία πρόσωπα. Ο Αντώνης Νικολής έγραψε καλό θέατρο.
Της ΜΑΤΙΝΑΣ ΚΑΛΤΑΚΗ
Από το πρώτο έργο του, το μονόλογο «Ο κύριος Εμμανουήλ και ο Ροΐδης» που ερμήνευσε ο Σταμάτης Φασουλής τον περασμένο Σεπτέμβριο, φάνηκε ότι ο Αντώνης Νικολής έχει ταλέντο, ευφυΐα και ευαισθησία τέτοιας ποιότητας που μπορεί να γράψει καλό θέατρο. Τώρα στο θέατρο «Δημήτρης Χορν» ο Σταμάτης Φασουλής παρουσιάζει το έργο του «Το σπίτι φεύγει», μία πικρή κωμωδία σε εννέα σκηνές για τρία πρόσωπα. Ο Αντώνης Νικολής έγραψε καλό θέατρο.
Τετάρτη 11 Νοεμβρίου 2009
Κριτικές / Το σπίτι φεύγει
ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΡΓΟ
ΘΥΜΕΛΗ
Η δεύτερη δραματουργική εμφάνιση του Αντώνη Νικολή με «Το σπίτι που φεύγει», σε σκηνοθεσία Σταμάτη Φασουλή στο θέατρο «Δημήτρης Χορν», γεννά πολλές ελπίδες για μια σημαντική συγγραφική συνέχεια. Ο Α. Νικολής από το πρώτο, το μονολογικό μονόπρακτο έργο του «Ο κύριος Εμμ. Ροΐδης» έδωσε ενδείξεις ότι πρόκειται για αξιοσημείωτο συγγραφικό ταλέντο. Με «Το σπίτι που φεύγει», οι ενδείξεις αρχίζουν να γίνονται αποδείξεις. Παρά την υποψία μας για κάποιο ευεργετικό «ρετουσάρισμα» των διαλόγων του από τον Σταμάτη Φασουλή, έργα με τόση μυθοπλαστική ευστροφία, τόση ρεαλιστική αλήθεια, τόση ψυχογραφική ευθυβολία, τόση υπονοηματική εμβέλεια, τόση γλωσσική αμεσότητα δε γράφονται συχνά, ακόμα και από έμπειρους συγγραφείς. Με τρία πρόσωπα, όλο κι όλο, ο συγγραφέας κατάφερε να μιλήσει για το γάμο και τα ακατάλυτα «δεσμά» του – όπως είναι ένα παιδί- τη συζυγική κόπωση και την ανείπωτη ερωτική «δίψα» που μπορεί να προκαλέσει, αλλά και για την αγάπη που αντιστέκεται στη φθορά του χρόνου. Ο Σταμάτης Φασουλής έστησε μια εξαιρετικής θεατρικής «αύρας» παράσταση. Με συμπαραστάτες το εύπλαστο σκηνικό (Γιώργος Πάτσας), τους ατμοσφαιρικούς φωτισμούς (Λευτέρης Παυλόπουλος), την εύστοχη μουσική επιμέλεια (Ιάκωβος Δρόσος), με το χιούμορ, τη μελαγχολική του διάθεση, αλλά και το αισιόδοξο τέλος του, μεγέθυνε τις αρετές του έργου και ευεργέτησε τους καλογραμμένους χαρακτήρες, με τις εξαιρετικές ερμηνείες του ίδιου και της Πέμης Ζούνη και την –αρμόζουσα στο συμβολικό ρόλο του Χριστόφορου- ερμηνεία του Αλέξη Γεωργούλη.
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, ΤΕΤΑΡΤΗ 19 ΜΑΡΤΗ 2003.
ΘΥΜΕΛΗ
Η δεύτερη δραματουργική εμφάνιση του Αντώνη Νικολή με «Το σπίτι που φεύγει», σε σκηνοθεσία Σταμάτη Φασουλή στο θέατρο «Δημήτρης Χορν», γεννά πολλές ελπίδες για μια σημαντική συγγραφική συνέχεια. Ο Α. Νικολής από το πρώτο, το μονολογικό μονόπρακτο έργο του «Ο κύριος Εμμ. Ροΐδης» έδωσε ενδείξεις ότι πρόκειται για αξιοσημείωτο συγγραφικό ταλέντο. Με «Το σπίτι που φεύγει», οι ενδείξεις αρχίζουν να γίνονται αποδείξεις. Παρά την υποψία μας για κάποιο ευεργετικό «ρετουσάρισμα» των διαλόγων του από τον Σταμάτη Φασουλή, έργα με τόση μυθοπλαστική ευστροφία, τόση ρεαλιστική αλήθεια, τόση ψυχογραφική ευθυβολία, τόση υπονοηματική εμβέλεια, τόση γλωσσική αμεσότητα δε γράφονται συχνά, ακόμα και από έμπειρους συγγραφείς. Με τρία πρόσωπα, όλο κι όλο, ο συγγραφέας κατάφερε να μιλήσει για το γάμο και τα ακατάλυτα «δεσμά» του – όπως είναι ένα παιδί- τη συζυγική κόπωση και την ανείπωτη ερωτική «δίψα» που μπορεί να προκαλέσει, αλλά και για την αγάπη που αντιστέκεται στη φθορά του χρόνου. Ο Σταμάτης Φασουλής έστησε μια εξαιρετικής θεατρικής «αύρας» παράσταση. Με συμπαραστάτες το εύπλαστο σκηνικό (Γιώργος Πάτσας), τους ατμοσφαιρικούς φωτισμούς (Λευτέρης Παυλόπουλος), την εύστοχη μουσική επιμέλεια (Ιάκωβος Δρόσος), με το χιούμορ, τη μελαγχολική του διάθεση, αλλά και το αισιόδοξο τέλος του, μεγέθυνε τις αρετές του έργου και ευεργέτησε τους καλογραμμένους χαρακτήρες, με τις εξαιρετικές ερμηνείες του ίδιου και της Πέμης Ζούνη και την –αρμόζουσα στο συμβολικό ρόλο του Χριστόφορου- ερμηνεία του Αλέξη Γεωργούλη.
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, ΤΕΤΑΡΤΗ 19 ΜΑΡΤΗ 2003.
Κριτικές / Το σπίτι φεύγει
Η κρίση των σαράντα και ο ΠΕΙΡΑΣΜΟΣ… Το σπίτι φεύγει.
ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΟΥΖΙΩΤΗΣ
Ο Σταμάτης Φασουλής δίνει χώρο στο νέο αίμα του θεάτρου μας με την εμπιστοσύνη του στον πρωτοεμφανιζόμενο, Αντώνη Νικολή, ανεβάζοντας στο «Δημήτρης Χορν» το θεατρικό του «Το σπίτι φεύγει». Και με τη σκηνοθετική αλλά και υποκριτική του δουλειά –μαζί του η Πέμυ Ζούνη και ο Αλέξης Γεωργούλης- επιτυγχάνει να «απογειώσει» το έργο.
Ήρωες του έργου του Αντώνη Νικολή ένα ζευγάρι που βιώνει έναν «κουρασμένο» γάμο. Ο Αντρέας και η Μίλυ περνούν το κατώφλι των σαράντα και η ισορροπημένη – τακτοποιημένη ζωή τους, τους κάνει να λαχταρούν την αταξία, την ανατροπή. Όταν αυτή έρχεται, μέσα από ένα νεαρό εισβολέα, ένα «φωτεινό άγγελο της νύχτας», η ζωή τους πια αλλάζει, με τα πράγματα να λέγονται με το αληθινό τους όνομα.
ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΟΥΖΙΩΤΗΣ
Ο Σταμάτης Φασουλής δίνει χώρο στο νέο αίμα του θεάτρου μας με την εμπιστοσύνη του στον πρωτοεμφανιζόμενο, Αντώνη Νικολή, ανεβάζοντας στο «Δημήτρης Χορν» το θεατρικό του «Το σπίτι φεύγει». Και με τη σκηνοθετική αλλά και υποκριτική του δουλειά –μαζί του η Πέμυ Ζούνη και ο Αλέξης Γεωργούλης- επιτυγχάνει να «απογειώσει» το έργο.
Ήρωες του έργου του Αντώνη Νικολή ένα ζευγάρι που βιώνει έναν «κουρασμένο» γάμο. Ο Αντρέας και η Μίλυ περνούν το κατώφλι των σαράντα και η ισορροπημένη – τακτοποιημένη ζωή τους, τους κάνει να λαχταρούν την αταξία, την ανατροπή. Όταν αυτή έρχεται, μέσα από ένα νεαρό εισβολέα, ένα «φωτεινό άγγελο της νύχτας», η ζωή τους πια αλλάζει, με τα πράγματα να λέγονται με το αληθινό τους όνομα.
Τρίτη 10 Νοεμβρίου 2009
Συνεντεύξεις / Το σπίτι φεύγει
«ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΦΕΥΓΕΙ», Ο ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ ΕΡΧΕΤΑΙ / Απόσπασμα
Του ΒΑΣΙΛΗ ΑΓΓΕΛΙΚΟΠΟΥΛΟΥ
(…) ΤΑ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΕΡΓΑ. «Το σπίτι φεύγει» και ο «Ροΐδης» είναι τα πιο πρόσφατα έργα του. Προηγήθηκαν άλλα πέντε. «Και όλα, πάντα, άρχιζαν να γράφονται άνοιξη. Με το που σκάνε οι βολβοί στον κήπο μου, έρχεται ένα έργο. Το τελειώνω ως τα μέσα του καλοκαιριού».
Του ΒΑΣΙΛΗ ΑΓΓΕΛΙΚΟΠΟΥΛΟΥ
(…) ΤΑ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΕΡΓΑ. «Το σπίτι φεύγει» και ο «Ροΐδης» είναι τα πιο πρόσφατα έργα του. Προηγήθηκαν άλλα πέντε. «Και όλα, πάντα, άρχιζαν να γράφονται άνοιξη. Με το που σκάνε οι βολβοί στον κήπο μου, έρχεται ένα έργο. Το τελειώνω ως τα μέσα του καλοκαιριού».
Δευτέρα 9 Νοεμβρίου 2009
Συνεντεύξεις / Το σπίτι φεύγει
ΝΕΟΙ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΓΡΑΦΟΥΝ… / ΣΠΙΤΙ ΦΕΥΓΑΤΟ / Αποσπάσματα
Της ΕΦΗΣ ΜΑΡΙΝΟΥ
…Όταν ανέβαινε στην Αθήνα παρακολουθούσε τις παραστάσεις του Σταμάτη Φασουλή. Κάποτε άφησε στο καμαρίνι του ένα έργο. «Κι ένα βράδυ, αργά, με πήρε τηλέφωνο στην Κω. Μιλούσαμε μιάμιση ώρα. Εκείνη η νύχτα του Ιουνίου ήταν η πιο μεγάλη «μέρα» της ζωής μου. Άναψα όλα τα φώτα του σπιτιού, του αιθρίου, του κήπου. Είχα την αίσθηση ότι απ’ έξω είχε αράξει ένα καράβι. Ο χώρος γύρω μου άρχισε να γεμίζει ηθοποιούς που έρχονταν και έρχονταν…»
Της ΕΦΗΣ ΜΑΡΙΝΟΥ
…Όταν ανέβαινε στην Αθήνα παρακολουθούσε τις παραστάσεις του Σταμάτη Φασουλή. Κάποτε άφησε στο καμαρίνι του ένα έργο. «Κι ένα βράδυ, αργά, με πήρε τηλέφωνο στην Κω. Μιλούσαμε μιάμιση ώρα. Εκείνη η νύχτα του Ιουνίου ήταν η πιο μεγάλη «μέρα» της ζωής μου. Άναψα όλα τα φώτα του σπιτιού, του αιθρίου, του κήπου. Είχα την αίσθηση ότι απ’ έξω είχε αράξει ένα καράβι. Ο χώρος γύρω μου άρχισε να γεμίζει ηθοποιούς που έρχονταν και έρχονταν…»
Συνεντεύξεις / Το σπίτι φεύγει
Ο ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ ΦΕΥΓΕΙ / Αποσπάσματα
Από τη ΜΑΡΙΑ ΔΕΒΛΕΤΟΓΛΟΥ
…Από τα πρώτα πράγματα που κάναμε στο τηλέφωνο με τον Σταμάτη ήταν να μιλήσουμε για τον Παπαδιαμάντη. Εγώ τότε ετοίμαζα παράδοση τρίτης λυκείου για το έργο του, και όταν άκουσα πόσο καλά διείσδυε σ’ αυτό ο Σταμάτης, την ανέβαλα για δύο εβδομάδες. Γι’ αυτό είναι φιλόλογος ο πρωταγωνιστής, όχι επειδή είμαι εγώ.
-Όπως εναλλάσσετε δύο τόσο έντονα συναισθήματα (στον κλαυσίγελο), έτσι μοιάζετε να ακροβατείτε και μεταξύ ρεαλισμού και αλληγορίας.
Το πρώτο επίπεδο του έργου είναι ρεαλιστικό, αφορά καταστάσεις της ζωής μας. Από κει και πέρα, όμως, είναι και μια αλληγορία με πολλές δυνατές ερμηνείες. Ο Χριστόφορος, παραδείγματος χάριν, για τον Σταμάτη είναι ένας «άγγελος της νύχτας». Εμένα, πάλι, πολλές φορές μού φαίνεται ότι δρασκέλισε το τραπεζάκι με το βίντεο μέσα από τις τσόντες που έβλεπε το ζευγάρι. Για τον κάθε θεατή μπορεί να είναι κάτι διαφορετικό. Όλο το έργο είναι ένας μύθος που ο καθένας μπορεί να τον ζήσει και να τον ερμηνεύσει με το δικό του τρόπο.
Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΠΕΝΔΥΤΗ, (s)magazine, 15.02.2003.
Από τη ΜΑΡΙΑ ΔΕΒΛΕΤΟΓΛΟΥ
…Από τα πρώτα πράγματα που κάναμε στο τηλέφωνο με τον Σταμάτη ήταν να μιλήσουμε για τον Παπαδιαμάντη. Εγώ τότε ετοίμαζα παράδοση τρίτης λυκείου για το έργο του, και όταν άκουσα πόσο καλά διείσδυε σ’ αυτό ο Σταμάτης, την ανέβαλα για δύο εβδομάδες. Γι’ αυτό είναι φιλόλογος ο πρωταγωνιστής, όχι επειδή είμαι εγώ.
-Όπως εναλλάσσετε δύο τόσο έντονα συναισθήματα (στον κλαυσίγελο), έτσι μοιάζετε να ακροβατείτε και μεταξύ ρεαλισμού και αλληγορίας.
Το πρώτο επίπεδο του έργου είναι ρεαλιστικό, αφορά καταστάσεις της ζωής μας. Από κει και πέρα, όμως, είναι και μια αλληγορία με πολλές δυνατές ερμηνείες. Ο Χριστόφορος, παραδείγματος χάριν, για τον Σταμάτη είναι ένας «άγγελος της νύχτας». Εμένα, πάλι, πολλές φορές μού φαίνεται ότι δρασκέλισε το τραπεζάκι με το βίντεο μέσα από τις τσόντες που έβλεπε το ζευγάρι. Για τον κάθε θεατή μπορεί να είναι κάτι διαφορετικό. Όλο το έργο είναι ένας μύθος που ο καθένας μπορεί να τον ζήσει και να τον ερμηνεύσει με το δικό του τρόπο.
Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΠΕΝΔΥΤΗ, (s)magazine, 15.02.2003.
Συνεντεύξεις / "Λισαβόνα"
ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΡΓΟ ΣΕ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΡΟΛΟ / Αποσπάσματα
Της ΓΙΩΤΑΣ ΣΥΚΚΑ
Αντώνης Νικολής: η επαρχία προσδιορίζεται πολιτιστικά.
«Η Λισσαβώνα είναι ένας σκληρός κλαυσίγελος. Όσα λένε δυο άνθρωποι φωνάζοντας ο ένας στον άλλο, σαν να προσπαθούν να σκεπάσουν με τις φωνές τους πράγματα που τους πονάνε πολύ. Ουσιαστικά είναι το άγχος απέναντι στην απώλεια. Είναι η απώλεια ενός ζευγαριού που έχει θάψει το παιδί του», λέει ο Αντώνης Νικολής από τη Κω όπου ζει και εργάζεται μόνιμα. «Είναι ενδιαφέρον ότι οι άνθρωποι αυτοί έχουν αναπτύξει άμυνες να αντιστέκονται στο βαθύ πένθος. Μπορεί να τους ακούσουμε και να σπαρταρίσουμε από το γέλιο. Είναι η πραγματικότητα της ζωής. Η Λισσαβώνα γι’ αυτούς είναι ο άλλος τόπος. Όπως ο χριστιανός νιώθει ότι είναι τα Ιεροσόλυμα. Ο τόπος όπου αφυπνίζεται ό,τι αυθεντικότερο υπάρχει μέσα του».
Της ΓΙΩΤΑΣ ΣΥΚΚΑ
Αντώνης Νικολής: η επαρχία προσδιορίζεται πολιτιστικά.
«Η Λισσαβώνα είναι ένας σκληρός κλαυσίγελος. Όσα λένε δυο άνθρωποι φωνάζοντας ο ένας στον άλλο, σαν να προσπαθούν να σκεπάσουν με τις φωνές τους πράγματα που τους πονάνε πολύ. Ουσιαστικά είναι το άγχος απέναντι στην απώλεια. Είναι η απώλεια ενός ζευγαριού που έχει θάψει το παιδί του», λέει ο Αντώνης Νικολής από τη Κω όπου ζει και εργάζεται μόνιμα. «Είναι ενδιαφέρον ότι οι άνθρωποι αυτοί έχουν αναπτύξει άμυνες να αντιστέκονται στο βαθύ πένθος. Μπορεί να τους ακούσουμε και να σπαρταρίσουμε από το γέλιο. Είναι η πραγματικότητα της ζωής. Η Λισσαβώνα γι’ αυτούς είναι ο άλλος τόπος. Όπως ο χριστιανός νιώθει ότι είναι τα Ιεροσόλυμα. Ο τόπος όπου αφυπνίζεται ό,τι αυθεντικότερο υπάρχει μέσα του».
Κυριακή 8 Νοεμβρίου 2009
Κριτικές / Το σπίτι φεύγει
«Το σπίτι φεύγει»
Δημήτρης Χορν
Ένα σπίτι που «φεύγει», ένα σπίτι «διαμπερές σαν τραύμα». Ένα ζευγάρι μεσηλίκων σε μια παρωχημένη σχέση, ένας νεαρός εισβολέας με την ορμή της νεότητας, της ανατροπής και η δολοφονία – αυτοκτονία μιας Λευκορωσίδας να πλανάται στην ατμόσφαιρα. Ο Αντρέας (Σταμάτης Φασουλής) και η Μίλυ (Πέμη Ζούνη) είναι παντρεμένοι κι έχουν μια κόρη που σπουδάζει στην Αγγλία. Ο Αντρέας είναι φιλόλογος, η Μίλυ αρχιτέκτων. Ζουν σε ένα σπίτι καθρέφτη της σχέσης τους: τακτοποιημένο στη λεπτομέρειά του και συμβατικό στη διάταξή του με αποτέλεσμα η ζωή μέσα σε αυτό να είναι αφόρητη, ασφυκτική. Καταλύτης στη σχέση του ζευγαριού αναδεικνύεται ο Χριστόφορος (Αλέξης Γεωργούλης) ο οποίος έρχεται να εκπληρώσει τις πιο βαθιές και ξεχασμένες επιθυμίες των δύο ηρώων.
Το θεατρικό κείμενο του Αντώνη Νικολή, αιχμηρό και συνάμα «στρογγυλό», θεματολογικά κλασικό αλλά δομικά εντελώς σύγχρονο αποτελεί ένα ελπιδοφόρο δείγμα σύγχρονης ελληνικής γραφής που θα μπορούσε κάλλιστα να «μιλήσει» στη γλώσσα κι άλλων λαών. Ακροβατώντας ανάμεσα στην κωμωδία και το αστυνομικό θρίλερ και με μοχλό τα συνεχή παιχνίδια με τη γλώσσα, το έργο αποτελεί μια θεατρική άσκηση της ντεριντιανής αποδόμησης αντανακλώντας την υπαρξιακή αγωνία του σύγχρονου ανθρώπου σχετικά με τη δομή της ζωής του. Τα επαγγέλματα των δύο ηρώων έχουν να κάνουν με δομικά συστήματα, του Αντρέα λεκτικά και της Μίλυς τεκτονικά, τα οποία εντάσσονται στο μέγα σύστημα της Ζωής, του Έρωτα. Όπως «φεύγει» το σπίτι και οι λέξεις, έτσι αποδομείται και η ζωή του ζευγαριού όσο κι αν επιστρατεύεται, με εμμονή θα λέγαμε, μια πλειάδα λογικών συλλογισμών από τον Αντρέα. Στον αντίποδα αυτού του μεταφορικού θανάτου βρίσκεται ένας κυριολεκτικός, κατά πως φαίνεται, θάνατος, αυτός της Λίμπυ, σύμβολο της λίμπιντο. Πέρα λοιπόν από την κατά Ντεριντά ανάγνωσή του, το έργο μπορεί να ιδωθεί και μέσα από το φροϋδικό δίπολο του Έρωτα και του Θανάτου.
Το πολυεπίπεδο έργο του Νικολή δίνει τη δυνατότητα στο Σταμάτη Φασουλή να δημιουργήσει μια πολύ καλή παράσταση με τον ίδιο στην καλύτερη ερμηνεία του των τελευταίων χρόνων, τον Αλέξη Γεωργούλη αρκούντως γοητευτικό αλλά την Πέμη Ζούνη ενίοτε υποτονική.
Το λειτουργικά ευέλικτο σκηνικό του Γιώργου Πάτσα έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στην παράσταση όπως αποδομείται μπροστά στα μάτια των θεατών ακολουθώντας τις αλλαγές στις ζωές των ηρώων. Το σπίτι του Αντρέα και της Μίλυ μετακινείται και «φεύγει» εύκολα καθώς μετατρέπεται από αστικό κηφισιώτικο σπίτι σε λευκό μίνιμαλ χώρο με ένα ζεν κήπο.
Οι φαινομενικά ετερόκλητες μουσικές επιλογές του Ιάκωβου Δρόσου, από μπελ επόκ κι eighties ως νησιώτικα και Λιστ κι από Αλμοδόβαρ ως το «Γλυκύ μου Έαρ» υπογραμμίζουν τη δομική διαρραγή της σκέψης και του ψυχισμού των ηρώων.-
ΤΙΜΕ OUT ATHENS, 6-12 Μαρτίου 2003, ΘΕΑΤΡΟ, Ιωάννα Μπλάτσου.
Δημήτρης Χορν
Ένα σπίτι που «φεύγει», ένα σπίτι «διαμπερές σαν τραύμα». Ένα ζευγάρι μεσηλίκων σε μια παρωχημένη σχέση, ένας νεαρός εισβολέας με την ορμή της νεότητας, της ανατροπής και η δολοφονία – αυτοκτονία μιας Λευκορωσίδας να πλανάται στην ατμόσφαιρα. Ο Αντρέας (Σταμάτης Φασουλής) και η Μίλυ (Πέμη Ζούνη) είναι παντρεμένοι κι έχουν μια κόρη που σπουδάζει στην Αγγλία. Ο Αντρέας είναι φιλόλογος, η Μίλυ αρχιτέκτων. Ζουν σε ένα σπίτι καθρέφτη της σχέσης τους: τακτοποιημένο στη λεπτομέρειά του και συμβατικό στη διάταξή του με αποτέλεσμα η ζωή μέσα σε αυτό να είναι αφόρητη, ασφυκτική. Καταλύτης στη σχέση του ζευγαριού αναδεικνύεται ο Χριστόφορος (Αλέξης Γεωργούλης) ο οποίος έρχεται να εκπληρώσει τις πιο βαθιές και ξεχασμένες επιθυμίες των δύο ηρώων.
Το θεατρικό κείμενο του Αντώνη Νικολή, αιχμηρό και συνάμα «στρογγυλό», θεματολογικά κλασικό αλλά δομικά εντελώς σύγχρονο αποτελεί ένα ελπιδοφόρο δείγμα σύγχρονης ελληνικής γραφής που θα μπορούσε κάλλιστα να «μιλήσει» στη γλώσσα κι άλλων λαών. Ακροβατώντας ανάμεσα στην κωμωδία και το αστυνομικό θρίλερ και με μοχλό τα συνεχή παιχνίδια με τη γλώσσα, το έργο αποτελεί μια θεατρική άσκηση της ντεριντιανής αποδόμησης αντανακλώντας την υπαρξιακή αγωνία του σύγχρονου ανθρώπου σχετικά με τη δομή της ζωής του. Τα επαγγέλματα των δύο ηρώων έχουν να κάνουν με δομικά συστήματα, του Αντρέα λεκτικά και της Μίλυς τεκτονικά, τα οποία εντάσσονται στο μέγα σύστημα της Ζωής, του Έρωτα. Όπως «φεύγει» το σπίτι και οι λέξεις, έτσι αποδομείται και η ζωή του ζευγαριού όσο κι αν επιστρατεύεται, με εμμονή θα λέγαμε, μια πλειάδα λογικών συλλογισμών από τον Αντρέα. Στον αντίποδα αυτού του μεταφορικού θανάτου βρίσκεται ένας κυριολεκτικός, κατά πως φαίνεται, θάνατος, αυτός της Λίμπυ, σύμβολο της λίμπιντο. Πέρα λοιπόν από την κατά Ντεριντά ανάγνωσή του, το έργο μπορεί να ιδωθεί και μέσα από το φροϋδικό δίπολο του Έρωτα και του Θανάτου.
Το πολυεπίπεδο έργο του Νικολή δίνει τη δυνατότητα στο Σταμάτη Φασουλή να δημιουργήσει μια πολύ καλή παράσταση με τον ίδιο στην καλύτερη ερμηνεία του των τελευταίων χρόνων, τον Αλέξη Γεωργούλη αρκούντως γοητευτικό αλλά την Πέμη Ζούνη ενίοτε υποτονική.
Το λειτουργικά ευέλικτο σκηνικό του Γιώργου Πάτσα έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στην παράσταση όπως αποδομείται μπροστά στα μάτια των θεατών ακολουθώντας τις αλλαγές στις ζωές των ηρώων. Το σπίτι του Αντρέα και της Μίλυ μετακινείται και «φεύγει» εύκολα καθώς μετατρέπεται από αστικό κηφισιώτικο σπίτι σε λευκό μίνιμαλ χώρο με ένα ζεν κήπο.
Οι φαινομενικά ετερόκλητες μουσικές επιλογές του Ιάκωβου Δρόσου, από μπελ επόκ κι eighties ως νησιώτικα και Λιστ κι από Αλμοδόβαρ ως το «Γλυκύ μου Έαρ» υπογραμμίζουν τη δομική διαρραγή της σκέψης και του ψυχισμού των ηρώων.-
ΤΙΜΕ OUT ATHENS, 6-12 Μαρτίου 2003, ΘΕΑΤΡΟ, Ιωάννα Μπλάτσου.
Κριτικές / Ο κ.Εμμανουήλ και... ο Ροΐδης
…Απολαυστικός ήταν ο Σταμάτης Φασουλής στο μονόλογο του πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα Αντώνη Νικολή. Με σκηνική άνεση, που βασίζεται στο χάρισμά του να γεφυρώνει άμεσα το κενό μεταξύ σκηνής και πλατείας, ίδιον όλων των σπουδαίων κωμικών ηθοποιών, ο Φασουλής ερμήνευσε ένα σημερινό άνθρωπο, συμβολαιογράφο στο επάγγελμα, που έχει πάθος με τον Εμμανουήλ Ροΐδη. Το κείμενο του Νικολή μεταφέρει τη βαθιά αγάπη του συγγραφέα για την προσωπικότητα, το έργο και τη γλώσσα του Ροΐδη (επικεντρώνοντας στην πρωτοποριακή ακόμα και σήμερα Πάπισσα Ιωάννα) και την ίδια στιγμή μιμείται τον τρόπο του Ροΐδη, το φημισμένο στην εποχή του σατιρικό, καυστικό και ειρωνικό του πνεύμα. Παιγνιωδώς, αλλά και με την αλήθεια που προσδίδει στο λόγο του η αίσθηση μιας μακρινής συγγένειας με τον Ροΐδη, ο ήρωας μιλάει πότε για τη ζωή του συγγραφέα και πότε αφηγείται την υπόθεση της Παπίσσης, με απανωτές διακοπές και πισωγυρίσματα, λόγω των αναφορών και στα δικά του προσωπικά δεδομένα. Ο μονόλογος, μ’ άλλα λόγια, κινείται σε τρία τουλάχιστον διαφορετικά αφηγηματικά επίπεδα που, σε συνδυασμό με τη γειτνίαση της θαυμάσιας καθαρεύουσας του Ροΐδη (όποτε ο ήρωας καταφεύγει σε αποσπάσματα από το έργο του) δίπλα στη σύγχρονη καθομιλουμένη, προκαλούν το αμείωτο ενδιαφέρον του θεατή και συχνά πυκνά το γέλιο του. Ο Σταμάτης Φασουλής κατόρθωσε να αναδείξει τις αρετές του κειμένου, του οποίου η ειρωνεία και το πικρό χιούμορ ανακαλούν το πνεύμα των μικρών κειμένων του ηθοποιού στην εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ. Αλλά, βεβαίως, το σημαντικότερο είναι ότι κατόρθωσε να προκαλέσει μια περίεργη συγκίνηση – για την ακρίβεια, μια συγκίνηση που προκάλεσαν ο Ροΐδης, το κείμενο του Νικολή και ο ηθοποιός που το ερμήνευσε…
ΕΠΕΝΔΥΤΗΣ, Κριτική θεάτρου, 28-29 Σεπτεμβρίου 2002, Ματίνα Καλτάκη.
ΕΠΕΝΔΥΤΗΣ, Κριτική θεάτρου, 28-29 Σεπτεμβρίου 2002, Ματίνα Καλτάκη.
Κριτικές / Ο κ. Εμμανουήλ και... ο Ροΐδης
…Άκρως ενδιαφέρον ήταν το έργο του πρωτοεμφανιζόμενου Αντώνη Νικολή Ο κ. Εμμανουήλ και… ο Ροΐδης. Άμεση γλώσσα, αληθινή ευαισθησία, καίριο σχολιαστικό χιούμορ για τη σημερινή αμορφωσιά, την αδιαφορία για τις μεγάλες λογοτεχνικές αξίες μας, και θέμα η σχέση αγάπης του συγγραφέα με το έργο του Εμ. Ροΐδη και ειδικότερα με την Πάπισσα Ιωάννα. Ο Σταμάτης Φασουλής εμπλούτισε το ενδιαφέρον του έργου με τη σκηνοθετική ευφυΐα του και το πληθωρικό, πικρόγευστο εδώ, χιούμορ του…
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, Ελλήνων κείμενα, 2 Οκτωβρίου 2002, Θυμέλη.
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, Ελλήνων κείμενα, 2 Οκτωβρίου 2002, Θυμέλη.
Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2009
Κριτικά σημειώματα / Ο κ. Εμμανουήλ και... ο Ροΐδης.
ΤΑ ΝΕΑ, Περί μονολόγων, «συν», 4 Οκτωβρίου 2002
Γ.Δ.Κ.Σ.
...Κι αυτό το «πολύ» γίνεται ακόμα περισσότερο όταν νιώθω να έχω ακόμα χαραγμένο στη μνήμη μου τον Σταμάτη Φασουλή: να ξεχνάει το «υπερπαίξιμο», να θυμάται την αμεσότητα της επιθεώρησης που τον ωρίμασε και να δίνει το μονόλογο – παιχνίδι του Νικολή πάνω στον Ροΐδη μα με τόσο χιούμορ, μα με τόση συγκίνηση… -μια παράσταση που μύριζε θέατρο, που έσταζε θέατρο...
Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Τέχνες και Γράμματα, ΥΠΟΒΟΛΕΙΟ, 6 Οκτωβρίου 2002
Βασίλης Αγγελικόπουλος
Αδημονούμε να δούμε το έργο του νέου Έλληνα συγγραφέα που ανακάλυψε και ανεβάζει ο Σταμάτης Φασουλής στο θέατρο «Δημήτρης Χορν». Γιατί; Διότι είδαμε τον μονόλογο Ο κ. Εμμανουήλ και ο Ροΐδης του ίδιου συγγραφέα που έπαιξε απολαυστικά ο Φασουλής στους Μονολόγους του Μεταξουργείου, πρόσφατα, και μας έχει φουρκίσει το ενδιαφέρον. Πώς μπλέκονται επιδέξια ο Ροΐδης και η ζωή του με την ταπεινή καθημερινότητα ενός φανταστικού αναγνώστη του σήμερα, οι περιπέτειες της Πάπισσας Ιωάννας κι η άπιστη η Γιάννα, η Αθήνα της νοσταλγίας και η πόλη σήμερα, το διαδίκτυο και η μοναξιά –κι όλ’ αυτά με τρυφερότητα, λεπτές αύρες πίκρας και πολύ – πολύ χιούμορ.
Γ.Δ.Κ.Σ.
...Κι αυτό το «πολύ» γίνεται ακόμα περισσότερο όταν νιώθω να έχω ακόμα χαραγμένο στη μνήμη μου τον Σταμάτη Φασουλή: να ξεχνάει το «υπερπαίξιμο», να θυμάται την αμεσότητα της επιθεώρησης που τον ωρίμασε και να δίνει το μονόλογο – παιχνίδι του Νικολή πάνω στον Ροΐδη μα με τόσο χιούμορ, μα με τόση συγκίνηση… -μια παράσταση που μύριζε θέατρο, που έσταζε θέατρο...
Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Τέχνες και Γράμματα, ΥΠΟΒΟΛΕΙΟ, 6 Οκτωβρίου 2002
Βασίλης Αγγελικόπουλος
Αδημονούμε να δούμε το έργο του νέου Έλληνα συγγραφέα που ανακάλυψε και ανεβάζει ο Σταμάτης Φασουλής στο θέατρο «Δημήτρης Χορν». Γιατί; Διότι είδαμε τον μονόλογο Ο κ. Εμμανουήλ και ο Ροΐδης του ίδιου συγγραφέα που έπαιξε απολαυστικά ο Φασουλής στους Μονολόγους του Μεταξουργείου, πρόσφατα, και μας έχει φουρκίσει το ενδιαφέρον. Πώς μπλέκονται επιδέξια ο Ροΐδης και η ζωή του με την ταπεινή καθημερινότητα ενός φανταστικού αναγνώστη του σήμερα, οι περιπέτειες της Πάπισσας Ιωάννας κι η άπιστη η Γιάννα, η Αθήνα της νοσταλγίας και η πόλη σήμερα, το διαδίκτυο και η μοναξιά –κι όλ’ αυτά με τρυφερότητα, λεπτές αύρες πίκρας και πολύ – πολύ χιούμορ.
Ανάλυση / Ο κ. Εμμανουήλ και... ο Ροΐδης
Ο κ. ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΙ… Ο ΡΟΪΔΗΣ
Το μονόπρακτο Ο κ. Εμμανουήλ και… ο Ροΐδης αποτελεί την πρώτη εμφάνιση στο θέατρο του Αντώνη Νικολή. Ο ήρωας του έργου είναι ένας άνθρωπος σημαδεμένος ήδη απ’ το όνομά του: Εμμανουήλ Ροϊδάς. «Όχι Ροΐδης. Ροϊδάς.» Μικρή όμως η σημασία της διαφοράς, καθώς αυτονοήτως το ένα παρέπεμπε παιδιόθεν στο άλλο. Απ’ την εποχή που ο δάσκαλός τους, «τύπος είρων», τον καλούσε στο μάθημα, όχι με τ’ όνομά του, αλλά ως «συγγραφέα της Παπίσσης», έως τη στιγμή που τον συναντάμε, ο Μανώλης γίνεται Εμμανουήλ, αφομοιώνοντας την ιδιότυπη σχέση του με τον Ροΐδη τόσο, ώστε το μικρό του σύμπαν να προβάλλεται εις το διηνεκές επ’ αυτού ως επί αναποφεύκτου κατόπτρου. Εκκινώντας από το παραπλανητικό του ονόματός του, ο ήρωάς μας βρίσκει –ή «εφευρίσκει»- κοινά σημεία ταυτότητας με το μεγάλο συγγραφέα: «Αμφότεροι αποφύγαμε το γάμο, αγαπώντες να κοιμώμεθα μόνοι. (…) Την καλή μου την έλεγαν Γιάννα. Εγώ, Ιωάννα. Οι φίλοι: σκέτο Πάπισσα».
Το μονόπρακτο Ο κ. Εμμανουήλ και… ο Ροΐδης αποτελεί την πρώτη εμφάνιση στο θέατρο του Αντώνη Νικολή. Ο ήρωας του έργου είναι ένας άνθρωπος σημαδεμένος ήδη απ’ το όνομά του: Εμμανουήλ Ροϊδάς. «Όχι Ροΐδης. Ροϊδάς.» Μικρή όμως η σημασία της διαφοράς, καθώς αυτονοήτως το ένα παρέπεμπε παιδιόθεν στο άλλο. Απ’ την εποχή που ο δάσκαλός τους, «τύπος είρων», τον καλούσε στο μάθημα, όχι με τ’ όνομά του, αλλά ως «συγγραφέα της Παπίσσης», έως τη στιγμή που τον συναντάμε, ο Μανώλης γίνεται Εμμανουήλ, αφομοιώνοντας την ιδιότυπη σχέση του με τον Ροΐδη τόσο, ώστε το μικρό του σύμπαν να προβάλλεται εις το διηνεκές επ’ αυτού ως επί αναποφεύκτου κατόπτρου. Εκκινώντας από το παραπλανητικό του ονόματός του, ο ήρωάς μας βρίσκει –ή «εφευρίσκει»- κοινά σημεία ταυτότητας με το μεγάλο συγγραφέα: «Αμφότεροι αποφύγαμε το γάμο, αγαπώντες να κοιμώμεθα μόνοι. (…) Την καλή μου την έλεγαν Γιάννα. Εγώ, Ιωάννα. Οι φίλοι: σκέτο Πάπισσα».
Τρίτη 3 Νοεμβρίου 2009
Κριτικές / "Ο κύριος Εμμανουήλ και ...ο Ροΐδης"
Σολίστες σε ρεσιτάλ
Από το πλούσιο ρεπορτάζ και τα συνοδά σχόλια νομίζω εκτιμήθηκε δεόντως η πρωτοβουλία της Πολιτιστικής Ολυμπιάδας για μια μικρή υποκριτική κυρίως αγωνιστική Ολυμπιάδα μονοπρόσωπων παραστάσεων.
ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΩΡΓΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: ΤΑ ΝΕΑ, Δευτέρα 14 Οκτωβρίου 2002
Πάντα οι αγώνες, αθλητικοί ή πνευματικοί, είναι ένας «άθλος», μια άσκηση, μια επίδειξη δεξιοτεχνίας, μεθόδων, ευρέσεων, φαντασίας, ικανοτήτων.
Ο Ηθοποιός είτε ένας δυνάμει αθλητής, ανταγωνίζεται με ένα κείμενο αλλά πρωτίστως έχει γυμνάσει τα εκφραστικά του μέσα να αποδίδουν στη δεδομένη στιγμή που θα τους ζητηθεί το άπαν των δυνατοτήτων τους. Η υποκριτική είναι η μόνη από τις τέχνες, τις παραστατικές, που παίχτης και όργανο είναι το ίδιο πράγμα. Όπως ο ζωγράφος και ο γλύπτης διαθέτουν το υλικό τους και τα εργαλεία τους, ο μουσικός χειρίζεται το όργανό του, ο ηθοποιός χειρίζεται το σώμα του και τη φωνή του χωρίς διαμεσολάβηση.
Από το πλούσιο ρεπορτάζ και τα συνοδά σχόλια νομίζω εκτιμήθηκε δεόντως η πρωτοβουλία της Πολιτιστικής Ολυμπιάδας για μια μικρή υποκριτική κυρίως αγωνιστική Ολυμπιάδα μονοπρόσωπων παραστάσεων.
ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΩΡΓΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: ΤΑ ΝΕΑ, Δευτέρα 14 Οκτωβρίου 2002
Πάντα οι αγώνες, αθλητικοί ή πνευματικοί, είναι ένας «άθλος», μια άσκηση, μια επίδειξη δεξιοτεχνίας, μεθόδων, ευρέσεων, φαντασίας, ικανοτήτων.
Ο Ηθοποιός είτε ένας δυνάμει αθλητής, ανταγωνίζεται με ένα κείμενο αλλά πρωτίστως έχει γυμνάσει τα εκφραστικά του μέσα να αποδίδουν στη δεδομένη στιγμή που θα τους ζητηθεί το άπαν των δυνατοτήτων τους. Η υποκριτική είναι η μόνη από τις τέχνες, τις παραστατικές, που παίχτης και όργανο είναι το ίδιο πράγμα. Όπως ο ζωγράφος και ο γλύπτης διαθέτουν το υλικό τους και τα εργαλεία τους, ο μουσικός χειρίζεται το όργανό του, ο ηθοποιός χειρίζεται το σώμα του και τη φωνή του χωρίς διαμεσολάβηση.
Κριτικές / "Το σπίτι φεύγει"
ΘΕΑΤΡΟ
Ένα ταλέντο έρχεται
Γνωρίζω από πολύν καιρό τις δοκιμές του Αντώνη Νικολή στη θεατρική γραφή
ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΩΡΓΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Δευτέρα 10 Φεβρουαρίου 2003
Έργο με το έργο διαπίστωνε κανείς πως αυτό το ευαίσθητο σχεδόν παιδί (όταν ξεκίνησε) από την απομακρυσμένη θεατρικά Κω είχε πλούσια εφόδια, συμπυκνωμένη γραφή, ιδιότυπη (όπως απαιτείται για ένα συγγραφέα) ματιά, λίγο λοξή, λίγο οξεία και προπάντων είχε τον τρόπο να διεισδύει στις ανθρώπινες σχέσεις, να τις ξεψαχνίζει, να μελετά με ψυχραιμία μικροβιολόγου, αυτός ένας φιλόλογος που όμως ξεκίνησε ως φοιτητής Ιατρικής, τις αντιδράσεις, τις προθέσεις και τους επιδιωκόμενους σκοπούς των συνανθρώπων μας.
Ένα ταλέντο έρχεται
Γνωρίζω από πολύν καιρό τις δοκιμές του Αντώνη Νικολή στη θεατρική γραφή
ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΩΡΓΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Δευτέρα 10 Φεβρουαρίου 2003
Έργο με το έργο διαπίστωνε κανείς πως αυτό το ευαίσθητο σχεδόν παιδί (όταν ξεκίνησε) από την απομακρυσμένη θεατρικά Κω είχε πλούσια εφόδια, συμπυκνωμένη γραφή, ιδιότυπη (όπως απαιτείται για ένα συγγραφέα) ματιά, λίγο λοξή, λίγο οξεία και προπάντων είχε τον τρόπο να διεισδύει στις ανθρώπινες σχέσεις, να τις ξεψαχνίζει, να μελετά με ψυχραιμία μικροβιολόγου, αυτός ένας φιλόλογος που όμως ξεκίνησε ως φοιτητής Ιατρικής, τις αντιδράσεις, τις προθέσεις και τους επιδιωκόμενους σκοπούς των συνανθρώπων μας.
"Λισαβόνα"
Αντώνης Νικολής
«Λισαβόνα»: ο μύθος του έργου
Το Δεκέμβρη του 1990, για τέσσερις εβδομάδες, βρέθηκα στο Λονδίνο. Σ’ ένα συνοικιακό κολέγιο, να φρεσκάρω τα αγγλικά μου, περιοχή Κράουτς Εντ, νοίκιαζα δωμάτιο εκεί κοντά, σ’ ένα αγγλοεβραϊκό σπίτι αλησμόνητης ψυχικής ευρυχωρίας. Την πρώτη μέρα, με οδηγίες για αλλαγή τριών συγκοινωνιών, θα κατέβαινα στο κέντρο. Στη στάση του πρώτου λεωφορείου όμως, ακούω ελληνικά, ένα ζευγάρι εξηντάρηδες, πιάνω την κουβέντα μαζί τους, Αλεξανδρινοί, είχαν κάνει Βραζιλία, ΗΠΑ, τώρα Αγγλία, μου ασκούσαν ανέκαθεν γοητεία αυτού του τύπου οι Έλληνες τυχοδιώκτες, ούτε μετανάστες ούτε πρόσφυγες ακριβώς. Και λούμπεν και πρίγκιπες, και επαρχιώτες και πολίτες του κόσμου, και η Αθήνα ένα χωριό και ο κόσμος όλος δεν τους χώραγε. Τους άκουγα, ως το Τσάριγκ Κρος με οδηγούσαν εκείνοι, το βράδυ χάθηκα, δε θυμόμουν τη διαδρομή να γυρίσω πίσω. Νομίζω η Αλεξάνδρεια, και λόγω του Καβάφη, είναι η νοητή προβολή της Κω μέσα μου. Οι φοίνικες, εκείνο το αρχαίο όσους μπορεί να θρέψει η Κως ούτε η Αίγυπτος, ότι και αρκετοί Κώοι συγκαταλέγονταν στους εύπορους Αιγυπτιώτες. Αλλά και ένας που μεγαλώνει ανάμεσα σε τουρίστες, ταξιδιώτες επί το πλείστον, του ’70, είναι φυσικό να συγγενεύει με κοσμοπολίτες, ακόμα και τυχοδιώκτες.
«Λισαβόνα»: ο μύθος του έργου
Το Δεκέμβρη του 1990, για τέσσερις εβδομάδες, βρέθηκα στο Λονδίνο. Σ’ ένα συνοικιακό κολέγιο, να φρεσκάρω τα αγγλικά μου, περιοχή Κράουτς Εντ, νοίκιαζα δωμάτιο εκεί κοντά, σ’ ένα αγγλοεβραϊκό σπίτι αλησμόνητης ψυχικής ευρυχωρίας. Την πρώτη μέρα, με οδηγίες για αλλαγή τριών συγκοινωνιών, θα κατέβαινα στο κέντρο. Στη στάση του πρώτου λεωφορείου όμως, ακούω ελληνικά, ένα ζευγάρι εξηντάρηδες, πιάνω την κουβέντα μαζί τους, Αλεξανδρινοί, είχαν κάνει Βραζιλία, ΗΠΑ, τώρα Αγγλία, μου ασκούσαν ανέκαθεν γοητεία αυτού του τύπου οι Έλληνες τυχοδιώκτες, ούτε μετανάστες ούτε πρόσφυγες ακριβώς. Και λούμπεν και πρίγκιπες, και επαρχιώτες και πολίτες του κόσμου, και η Αθήνα ένα χωριό και ο κόσμος όλος δεν τους χώραγε. Τους άκουγα, ως το Τσάριγκ Κρος με οδηγούσαν εκείνοι, το βράδυ χάθηκα, δε θυμόμουν τη διαδρομή να γυρίσω πίσω. Νομίζω η Αλεξάνδρεια, και λόγω του Καβάφη, είναι η νοητή προβολή της Κω μέσα μου. Οι φοίνικες, εκείνο το αρχαίο όσους μπορεί να θρέψει η Κως ούτε η Αίγυπτος, ότι και αρκετοί Κώοι συγκαταλέγονταν στους εύπορους Αιγυπτιώτες. Αλλά και ένας που μεγαλώνει ανάμεσα σε τουρίστες, ταξιδιώτες επί το πλείστον, του ’70, είναι φυσικό να συγγενεύει με κοσμοπολίτες, ακόμα και τυχοδιώκτες.
Δευτέρα 2 Νοεμβρίου 2009
Λισαβόνα
Αντώνης Νικολής
Η ΛΙΣΑΒΟΝΑ ΜΟΥ
Αρχές του καλοκαιριού του 2006. Έκτη χρονιά και φορά, που οι διακοπές μου αναλώνονται στην Πορτογαλία, κυρίως στη Λισαβόνα. Κάθε χρόνο λίγο κάπου αλλού, στην ηπειρωτική χώρα ή τα νησιά του Ατλαντικού, και περί τις δύο εβδομάδες στη Λισαβόνα. Συνταξιδιώτης ο καλός φίλος, ο Δημήτρης Μποσνάκης. Φέτος μόνο Λισαβόνα. Ήρθαμε για τις festas populares, τις λαϊκές γιορτές στους δρόμους και τις πλατειούλες για τον άγιο της πόλης, το σάντου Αντόνιου.
Η ΛΙΣΑΒΟΝΑ ΜΟΥ
Αρχές του καλοκαιριού του 2006. Έκτη χρονιά και φορά, που οι διακοπές μου αναλώνονται στην Πορτογαλία, κυρίως στη Λισαβόνα. Κάθε χρόνο λίγο κάπου αλλού, στην ηπειρωτική χώρα ή τα νησιά του Ατλαντικού, και περί τις δύο εβδομάδες στη Λισαβόνα. Συνταξιδιώτης ο καλός φίλος, ο Δημήτρης Μποσνάκης. Φέτος μόνο Λισαβόνα. Ήρθαμε για τις festas populares, τις λαϊκές γιορτές στους δρόμους και τις πλατειούλες για τον άγιο της πόλης, το σάντου Αντόνιου.
Το σπίτι φεύγει.
Τα έργα είναι όνειρα.
ΝΟΜΙΖΩ όταν τα έργα συγκινούν, δεν είναι κατασκευές του νου. Τα πρόσωπα και η περιπέτειά τους μας αποκαλύπτονται. Θέλουμε να πουν αυτό που μας αρέσει, εκείνα βουβαίνονται, τους λέμε να κάνουν κάτι άλλο, μας κοιτάζουν ανόρεχτα ή ανάβουνε τσιγάρο. Όνειρα εν εγρηγόρσει. Τίποτα δε μας ανήκει. Δεν είναι μόνο τα τριαντάφυλλα ή οι κήποι, που λέει κι ο Αντρέας.
ΝΟΜΙΖΩ όταν τα έργα συγκινούν, δεν είναι κατασκευές του νου. Τα πρόσωπα και η περιπέτειά τους μας αποκαλύπτονται. Θέλουμε να πουν αυτό που μας αρέσει, εκείνα βουβαίνονται, τους λέμε να κάνουν κάτι άλλο, μας κοιτάζουν ανόρεχτα ή ανάβουνε τσιγάρο. Όνειρα εν εγρηγόρσει. Τίποτα δε μας ανήκει. Δεν είναι μόνο τα τριαντάφυλλα ή οι κήποι, που λέει κι ο Αντρέας.
Ο κύριος Εμμανουήλ και ...ο Ροΐδης.
Ο κύριος Εμμανουήλ
Τα έργα θέλουν χρόνο για να ωριμάσουν μέσα μας, να κατανοήσουμε τι περίπου σκαρώσαμε. Πρότεινα στον Σταμάτη τον Ροΐδη, το μονόλογο δηλαδή κάποιου μονομανούς με τον Ροΐδη, νομίζω γιατί με συνάρπαζε η ιδέα να ήμασταν παρέα οι τρεις : ο Ροΐδης, ο Σταμάτης κι εγώ. …Κι εκεί που νόμιζα θα τον κάναμε χάζι κι οι τρεις μας, θα μας διευκόλυνε απλώς, πρόκυψε ο ουσιαστικός τέταρτος, το ίδιο το έργο : ο μονομανής, ο μοναχικός, ο (με πλήρη επίγνωση) ετερόφωτος, ο …κύριος Εμμανουήλ.
Τα έργα θέλουν χρόνο για να ωριμάσουν μέσα μας, να κατανοήσουμε τι περίπου σκαρώσαμε. Πρότεινα στον Σταμάτη τον Ροΐδη, το μονόλογο δηλαδή κάποιου μονομανούς με τον Ροΐδη, νομίζω γιατί με συνάρπαζε η ιδέα να ήμασταν παρέα οι τρεις : ο Ροΐδης, ο Σταμάτης κι εγώ. …Κι εκεί που νόμιζα θα τον κάναμε χάζι κι οι τρεις μας, θα μας διευκόλυνε απλώς, πρόκυψε ο ουσιαστικός τέταρτος, το ίδιο το έργο : ο μονομανής, ο μοναχικός, ο (με πλήρη επίγνωση) ετερόφωτος, ο …κύριος Εμμανουήλ.
Κυριακή 1 Νοεμβρίου 2009
Κριτικές / "Λισαβόνα"
Ελευθεροτυπία, Τρίτη 21 Απριλίου 2009
Ήπιος αναστεναγμός
Ένα 65χρονο ζευγάρι περιπλανιέται σε σοκάκια και γειτονιές της Λισαβόνας (πόλη αγαπημένη από παλιότερα ταξίδια τους).
Η γυναίκα μιλάει ακατάπαυστα για φαγητά κι ανθρώπους της Πορτογαλίας, για τα παιδικά της χρόνια στην Αίγυπτο. Ο άντρας, αφηρημένος, εσωστρεφής, λιγομίλητος, «τρώγεται» μέσα του.
Στο θέατρο «Στοά» παρουσιάζεται το υπαρξιακής φύσεως έργο του Αντώνη Νικολή «Λισαβόνα». Μια απρόσμενη κατάδυση στον καταχωνιασμένο καημό δυο γονιών, που έχουν χάσει την 24χρονη κόρη τους πριν από τρία χρόνια. Προσπαθούν να ξεφύγουν, να ξεχαστούν και να ξεχάσουν την «Αλεξάνδρεια» που έχασαν περιδιαβαίνοντας την πόλη της ήπιας μελαγχολίας των φάδος.
Ήπιος αναστεναγμός
Ένα 65χρονο ζευγάρι περιπλανιέται σε σοκάκια και γειτονιές της Λισαβόνας (πόλη αγαπημένη από παλιότερα ταξίδια τους).
Η γυναίκα μιλάει ακατάπαυστα για φαγητά κι ανθρώπους της Πορτογαλίας, για τα παιδικά της χρόνια στην Αίγυπτο. Ο άντρας, αφηρημένος, εσωστρεφής, λιγομίλητος, «τρώγεται» μέσα του.
Στο θέατρο «Στοά» παρουσιάζεται το υπαρξιακής φύσεως έργο του Αντώνη Νικολή «Λισαβόνα». Μια απρόσμενη κατάδυση στον καταχωνιασμένο καημό δυο γονιών, που έχουν χάσει την 24χρονη κόρη τους πριν από τρία χρόνια. Προσπαθούν να ξεφύγουν, να ξεχαστούν και να ξεχάσουν την «Αλεξάνδρεια» που έχασαν περιδιαβαίνοντας την πόλη της ήπιας μελαγχολίας των φάδος.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)