Στις πηγές της συγκίνησής μας.

Μάνος Χατζιδάκις - Η Μελαγχολία της Ευτυχίας

Κατ' αρχάς να ζητήσω συγγνώμη για την προηγούμενη ανάρτησή μου: Το Σκοτεινό Νησί. Με είχε καταβάλει στιγμιαία ο πανικός: χώθηκα στο έργο μου όπως το στρείδι στο κέλυφός του.
Η πανδημία μάς δοκιμάζει με πολλούς τρόπους. Ο φόβος σπρώχνει τους περισσότερους αταβιστικά είτε στα εικονίσματα είτε στην ασφάλεια της κοινότητας. Η πανδημία αντίθετα αναγκάζει τις εκκλησιές να κλείσουν και τον πληθυσμό να μένει προσεκτικά σε απόσταση ο ένας από τον άλλον.
Η ζωή είναι συναρπαστική γιατί είμαστε κομμάτι της. Δύσκολη να την εννοήσουμε και ποτέ περισσότερο ασφαλής από το ταξίδι πάνω σε μια σχεδία. Κι είναι τότε ιδίως, στα δύσκολα, που αποδεικνύεται η ζωτική ανάγκη της τέχνης, της ποίησης.

Το Σκοτεινό Νησί.

(...) 

Σκεφτόμουν φωναχτά: «Είμαστε στο κατάστρωμα ενός σκυλοπνίχτη. Ένα σκουριασμένο σκαρί που όλο αγκομαχάει και τρίζει, από αυτά που μεταφέρουν τυχαίους επί το πλείστον. Ταξιδεύουμε. Κορμιά στοιβαγμένα όπως όπως, ανάμεσά τους κι εμείς. Η ναυτία. Η ζάλη και οι μυρωδιές, οι δυσωδίες και οι ευωδιές. Η θάλασσα τη νύχτα. Μελανή με τον άσπρο αφρό των κυμάτων. Πεθύμησα τη θάλασσα. Επιτέλους, από τη ναυτία δεν σκέφτομαι».

Ο Jim Jarmusch / Τζιμ Τζάρμους και η εμπειρία της ποίησης.

Δεν θυμάμαι πότε και ποιες ταινίες του είχα δει -πρέπει να είχα δει μια-δυο, όταν ακόμα δεν ξεχώριζα καλά καλά τα πράγματα απ' την ποίησή τους. Σαν ένα μικρό στιγμιότυπο αυτές τις μέρες ανακάλεσα επίσης την πρεμούρα του Μίλτου Σαχτούρη (και εδώ), όταν μου 'λεγε "Πρέπει να δω την καινούργια ταινία του Τζιμ Τζάρμους", μάλλον το Down by Law / Στην παγίδα του νόμου, το 1986. Είχε προηγηθεί το 1984 το Stranger than Paradise / Πέρα από τον παράδεισο. Δεν ξέρω πόσον Τζάρμους πρόλαβε να δει ο ποιητής ούτε αν έπεσε ποτέ στα χέρια του Jarmusch ποίημα του Σαχτούρη, πιο ταιριαστή συνάντηση δεν μπορώ να φανταστώ.

Το τέλος του πρώτου κεφαλαίου, η αρχή ενός μυθιστορήματος.

Νομίζω ζω ό,τι πιο συναρπαστικό περιείχε ο κλήρος μου στη λογοτεχνία.
Πάει εβδομάδα που τελείωσα το πρώτο από τα επτά κεφάλαια σύμφωνα με το αδρομερές διάγραμμα του νέου μου μυθιστορήματος, του ιστορικού, μυθιστόρημα που έχω προαναγγείλει ήδη από τον Απρίλιο του 2015. Χρειάστηκα δυόμισι με τρία χρόνια έρευνας για το πραγματολογικό υλικό, μια σειρά από κατηγορίες στο αρχείο εδώ του μπλογκ πιστοποιούν την προεργασία (Αρχαίο μυθιστόρημα, Δεύτερη Σοφιστική, Ιστορικό μυθιστόρημα, Κλασική γραμματεία, Λουκιανός-ο Σύρος αττικιστής, Όμηρος-ο πρώτος μυθιστοριογράφος) και που καταγράφουν μέρος μόνο αυτής της εργασίας. Το γράψιμο καθαυτό το ξεκίνησα τον Νοέμβριο του 2019, αν έχω ζωή, αν είμαι καλά, προβλέπω να τελειώνει το φθινόπωρο του 2022, το αργότερο την άνοιξη του 2023. Ό,τι άλλο μού είναι πια περισπασμός, όλο και σπανιότερη θα είναι η παρουσία μου εδώ ή οπουδήποτε αλλού.
Όσοι με παρακολουθείτε, μην ανησυχείτε, λείπω για πολύ πολύ καλό σκοπό.  

Με περίμεναν.

Επέστρεψα στο νησί προχτές. Δεν τα προλαβαίνω πάντοτε, συνήθως απουσιάζω τέτοιες μέρες, τις περισσότερες χρονιές τα βρίσκω μετά το πέρας της ανθοφορίας τους, με τα πέταλα ξερά. Τα νερακίζια όπως τα λέμε εδώ στο νησί, τους άγριους νάρκισσους, τα μανουσάκια αλλού.
Τα νερακίζια είναι οι πρώτοι βολβοί που ανθοφορούν στα μέρη μας, στις αλκυονίδες συχνότερα, προοιωνίζονται όπως κι εκείνες την άνοιξη.

Εύα Μαθιουδάκη: Το Σκοτεινό Νησί.

Μία ευαίσθητη ανάγνωση της καλής και γενναιόδωρης συγγραφέως Εύας Μ. Μαθιουδάκη [oanagnostis.gr (11/01/2020)].

Ο δρόμος του συγγραφέα είναι τραχύς, …μεταγράφοντας για δεύτερη φορά το θεατρικό του έργο «Το Σκοτεινό Νησί» 2001, που κυκλοφόρησε ως νουβέλα το 2008 από την Εμπειρία Εκδοτική, και επανακυκλοφορεί αναθεωρημένο-διορθωμένο από τις Εκδόσεις Ποταμός, Νοέμβριος 2019, αντιλαμβάνεται κανείς ότι ο Αντώνης Νικολής, νιώθει την ανάγκη να μας επανασυστηθεί με ένα έργο που ενώ είναι το πρώτο του, αποτελεί μια καθοριστική και αδιαμφισβήτητη κατάκτηση στη δημιουργική του πορεία.
Ο Αντώνης Νικολής είναι από τους πλέον σοβαρούς τεχνίτες της γλώσσας. Η νουβέλα που μας παρουσιάζει είναι δουλεμένη και φτασμένη σε μια σιγουριά σχεδόν κλασική, διατηρώντας την έντονη θεατρικότητά της. Γιατί ο Νικολής, σε όσους δεν είναι γνωστό, είναι κλασικός φιλόλογος, ακούραστος μελετητής της αρχαίας ελληνικής γραμματείας αλλά και του σύγχρονου παγκόσμιου θεάτρου.

Αύριο, στην εκπομπή ''Αθήνα το Φελέκι σου'', 11.00-12.00, στον Αθήνα 9.84, στους 98,3.

Θα συζητήσουμε με τον Κωνσταντίνο Μοστράτο για Το Σκοτεινό Νησί.

Αυτούσια η αναγγελία του Κ. Μ. (στο fb):

"Αύριο, 11 Ιανουαρίου, δύο πολύ αγαπημένοι μου συγγραφείς στο Φελέκι. Η Ιωάννα Μπουραζοπούλου θα μας μιλήσει για το τελευταίο της βιβλίο, το πολυαναμενόμενο δεύτερο μέρος της Τριλογίας της Πρέσπας, την ''Κεχριμπαρένια έρημο'' (εκδόσεις Καστανιώτη), ενώ ο Αντώνης Νικολής θα είναι στο στούντιο για την αναθεωρημένη έκδοση της νουβέλας του ''Το Σκοτεινό Νησί'' (εκδόσεις Ποταμός).
''Αθήνα το Φελέκι σου'', κάθε Σάββατο, 11:00-12:00, στον Αθήνα 9.84 και στους 98,3."

Μνημείο που αγλαΐζει την Αθήνα. Στην οδό Ξενοκράτους.

Βρίσκεται στο κατωφερές αλσύλλιο επί της Ξενοκράτους καμιά διακοσαριά μέτρα πριν από το 48 των εκδόσεων Ποταμός. Μνημείο άλλο στην πόλη που να με συγκίνησε περισσότερο δεν θυμάμαι. Έχω από καιρό τις φωτογραφίες στο κινητό μου, έχω αναλογιστεί αρκετά πόσο διαφορετική, καλύτερη ως ἄστυ θα ήταν η Αθήνα, οι πόλεις της χώρας όλης, η Ελλάδα ως σύνολο θεσμών, αν ήμαστε (ή έστω είμαστε) σε θέση να τιμήσουμε όσους όπως ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος υποστήριξαν την ήπια, την αργή, τη συντεταγμένη, τη δύσκολη όμως ασφαλέστερη αστικοποίηση της χώρας. Και έκτοτε, και γενικότερα, όσους, ελάχιστους, αποφεύγουν κατά το δυνατόν τη βαρβαρότητα της σκέψης: τις ηθικολογίες, τις αισθηματολογίες, τις ιδεολογίες.

Ο Αρκάς και η ποίησή του.

Άλλαξε η πολιτική κατάσταση, κι ο Αρκάς ξαναβρήκε τη γλύκα, την ευγένειά του. Την ποίησή του δεν την είχε χάσει στιγμή, εννοείται. Τουναντίον: διαφύλαξε με πολύ κύρος την αρχαία απέχθεια των κωμικών προς τους σαλταδόρους δημαγωγούς.

Και... καλή δεκαετία.

Υγιείς, μειλίχιοι, νηφάλιοι και τη νέα χρονιά. Επιπλέον μακάρι και ακμαίοι καθ' όλη τη νέα δεκαετία. Να χαιρόμαστε την ποίηση που αναλογεί στη ζωή μας -κατά την περσινή ευχή.

Σημείωμα της Kατερίνας Σχινά για Το Σκοτεινό Νησί.

Η Κατερίνα Σχινά στο The Books' Journal, τεύχος 104, σελ. 83, " Βιβλία για τα Χριστούγεννα" σημειώνει για Το Σκοτεινό Νησί:

Το Σκοτεινό Νησί (τοπωνύμιο και όχι ουσιαστικό με επιθετικό προσδιορισμό σύμφωνα με τον συγγραφέα) είναι ό,τι έχει απομείνει από την άνοδο των υδάτων, μετά από μια απροσδιόριστη στο χρόνο περιβαλλοντική καταστροφή. Τρία πρόσωπα θα το κατοικήσουν (ή μήπως τρεις εκφάνσεις του ίδιου προσώπου;), τρεις παράδοξες σχέσεις θα αναπτυχθούν, τρεις διαφορετικοί λόγοι θα συνηχήσουν σ’ αυτό το δυστοπικό, απειλητικό πουθενά, που μοιάζει να γεννά το ίδιο εικόνες αρχέγονες, μύθους παλαιούς καταχωνιασμένους στο συλλογικό ασυνείδητο. Ένα εξαιρετικά τολμηρό βιβλίο, τόσο αφηγηματικά όσο και γλωσσικά∙ μια εσχατολογική αλληγορία όπου ο ορθός λόγος και η μαγική σκέψη συγκρούονται ασταμάτητα, η σεξουαλικότητα κατέχει προνομιακή θέση, αλλά τα ηνία τα κρατά η ενόρμηση του θανάτου.

Σημείωμα του Άθω Δημουλά για Το Σκοτεινό Νησί.

Ο Άθως Δημουλάς στο περιοδικό Κ / Καθημερινή, την Κυριακή 8/12/2019, στο άρθρο του "Βιβλία για τις γιορτές", σελ. 92, σημείωσε για Το Σκοτεινό Νησί:

(...) Το "Σκοτεινό Νησί" (εκδ. Ποταμός), όπως αναφέρεται εξαρχής, "είναι σχεδιασμένο στον ρευστό γεωγραφικό χάρτη του μέλλοντος". Ο Αντώνης Νικολής μάς υποδέχεται σε έναν πλανήτη όπου η στάθμη των θαλασσών έχει ανέβει, συνθέτοντας μια δυστοπία που χαρακτηρίζεται από μια τολμηρή αφήγηση, τη θεατρικότητα των διαλόγων και την εμβάθυνση σε έναν τρισυπόστατο πρωταγωνιστή. Το βιβλίο κυκλοφόρησε πριν από δέκα χρόνια και επανακυκλοφορεί σήμερα με ένα κατατοπιστικό επίμετρο από τον συγγραφέα, που, όντας ανήσυχος και επιμελής, βελτίωσε το αρχικό κείμενό του. (...)

Προσευχή για τ' αδέλφια μας.

 
Δεν είναι μόνο οι Αρβανίτες, τόσοι ανάμεσά μας, αν έχουν και πόση αξία ταυτότητες και τα συναφή, είναι ο Κώστας, ο Αντρέας, η Μπιόλα, ο Αρτούρ, ο Έντουαρτ, ο Κιαμίλ, είναι που συχνά είναι οι καλύτεροι ανάμεσά μας. Άμποτε αντέχαμε να δούμε τη μούρη μας στον καθρέφτη, οι Αλβανοί είναι τ' αδέλφια μας. Σήμερα τ' αδέλφια μας κοιτάνε ο ένας τον άλλον κυριολεκτικά συγκλονισμένοι. Είναι πολύ άγρια η εμπειρία του σεισμού. Διστάζω να τηλεφωνήσω. Του ενός είναι η μάνα κι ο πατέρας εκεί, του άλλου οι αδελφοί, όλοι τους κάποια περιουσία φτιάξανε στέλνοντας εμβάσματα, με στερήσεις, με κόπους πολλούς. 

Το Σκοτεινό Νησί - η αναθεωρημένη έκδοση / το δελτίο τύπου.

Σχήμα 14x20,5 εκ., χαρτόδετο
σελίδες 206
τιμή: 13,00 ευρώ
ΙSBN 978-960-545-137-0


ΑΝΤΩΝΗΣ ΝΙΚΟΛΗΣ

Το Σκοτεινό Νησί

Ποταμόπλοια / 25

Νουβέλα

Το Σκοτεινό Νησί, σκοτεινό όπως φαντάζει συνήθως το μέλλον.
Το τρισυπόστατο του ήρωα, οι εναλλασσόμενες τρεις αφηγήσεις, και οι τρεις σε πρώτο πρόσωπο, σε μέλλον απώτερο και με συντελεσμένη ήδη την κλιματική αλλαγή, μια μελλοντολογική δυστοπία, που όμως συντίθεται από εικόνες σχεδόν αρχαίες, με τη σεξουαλικότητα που παροξύνει και που σπρώχνει την αφήγηση στον σκοτεινότερο εσώτερο θάλαμο, στο ορμητήριο των μύθων, και ακόμη, την ειρωνική αμφισβήτηση της ρητορικής που μιμείται ή που μετέρχεται τη λογοτεχνία
[Αναθεωρημένη – διορθωμένη έκδοση, με κατατοπιστικό επίμετρο από τον συγγραφέα.]

Το Σκοτεινό Νησί - η αναθεωρημένη έκδοση / το ελάχιστο δείγμα.

Τι… ήταν; Πότε; Ένα τρομερό σάιτ: Το Σκοτεινό Νησί. Όλα σχεδόν τα κείμενα στα αρχαία ελληνικά και υπόγραφε ένας μυστήριος τύπος ονόματι Horomedon με λατινικούς χαρακτήρες ή Ὡρομέδων με ελληνικούς. Σκοτεινοί χρησμοί, γνωμικά, επιγράμματα, στροφές ­ - αντιστροφές, ίαμβοι και ανάπαιστοι, πολύπλοκες κατασκευές με λέξεις –τρελαινόμουν με όλ’ αυτά. Μα πιο πολύ, που ένας άντρας είχε εγκαταλείψει τα πάντα και ζούσε μόνος του.

Το Σκοτεινό Νησί - η αναθεωρημένη έκδοση μόλις κυκλοφόρησε.

Όσες φορές και να συμβεί δεν εξαντλείται η μαγεία της στιγμής που ψαύεις για πρώτη φορά ένα καινούργιο σου βιβλίο. Και πόσο πλούσιο το αίσθημα της αφής όταν σ' το παραδίνουν χέρια που εκτιμάς και αγαπάς -της Αναστασίας (Λαμπρία) και του Κώστα (Παπαδόπουλου).
Χτες, 18 Νοεμβρίου 2019.

"Ο ακραίος επικούρειος" / προδημοσίευση, απόσπασμα από Το Σκοτεινό Νησί.

"Ο ακραίος επικούρειος" (προδημοσίευση, απόσπασμα από Το Σκοτεινό Νησί)
- στη σελίδα των Εκδόσεων Ποταμός (fb), 11/11/2019.

Μιλάγαμε ήσυχα.
Ξάπλωσε κοντά μου, ακουμπούσε στον αγκώνα του. «Αδέλφια έχεις, Ηρακλή;»
Κατένευα.
«Οι γονείς σου ζουν;»
«Έναν πατέρα είχα, σου είπα, τον έχασα, χαθήκαμε δηλαδή».
«Οι φυσικοί σου γονείς, ρωτάω».
«Αν ζουν;» Μόρφασα το “δεν ξέρω”.
«Πώς γίνεται; Να μην ξέρεις αν ζούνε».
«Με ρώτησαν οι γενετιστές μου αν ήθελα να μάθω ποιοι είναι, να μου δώσουνε τη λίστα με τους βασικούς έστω, τις διευθύνσεις τους, αν ήθελα να τους βρω, τους απάντησα όχι. Εγώ τον αγαπούσα τον πατέρα μου. Μου αρκούσε ο θετός μου πατέρας, τι με ένοιαζε εμένα από πού τα πήραν τα γονίδιά μου. Ούτε σε ποιους τα έδωσαν τα δικά μου τα γονίδια με νοιάζει. Ποια δικά μου δηλαδή; Ιδιοκτησία στα γονίδια; Ξέρεις πιο ηλίθια σκέψη; Ούτε τα δικά μου τα παιδιά να με βρουν ποτέ τους. Έπειτα, φαντάζεσαι τι αμηχανία, τι ανόητες κουβέντες, τι χαζές ευγένειες, γεια σας, τι κάνετε, μου είπαν από το Ινστιτούτο είστε οι γονείς μου… και κάθε λίγο άντε να ξεροβήχεις, άντε να χαζογελάς…»

Το δηλητήριο της Οχιάς.

Το δηλητήριο της Οχιάς

ΤΟΥ ΑΝΤΩΝΗ ΝΙΚΟΛΗ

(ΤΑ ΝΕΑ, ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ 2-3 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2019, FOCUS Η ΑΛΛΗ ΟΨΗ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ, σελ. 4)

Η Οχιά ή Νοχιά, ένα χωριουδάκι στην ευρύτερη θρυλική Μάνη, με 56 κατοίκους στην απογραφή του 2011, λίγα σπίτια, ανάμεσά τους τον Άγιο Νικόλαο, ναό του 12^ου αιώνα, κι όχι πολύ μακριά απ’ τον οικισμό το βάραθρο-σπήλαιο Χαραμπός, και επιπλέον μια-δυο φωτογραφίες του χωριού, είναι όσες πληροφορίες μπορεί να συγκεντρώσει πρόχειρα κανείς για τη γωνιά της χώρας όπου φέρεται να διαδραματίστηκε η φρικτή ιστορία σεξουαλικής κακοποίησης παιδιού η οποία διεκτραγωδείται εδώ και λίγες μέρες. 

Δεν έχω καμιά αρμοδιότητα να μιλήσω για την ιστορία καθ’ αυτήν. Ιδιοσυγκρασιακά κυρίως, ως συγγραφέας περισσότερο, ας μου επιτραπεί να σημειώσω μερικά πράγματα για τον τρόπο ακριβώς που διεκτραγωδείται.

Ο Χασανού Τσαμάν.

Ήρθε στην Ελλάδα από το Μπαγκλαντές το 2017, διανύοντας την απόσταση πεζός, περπατούσε επί δύο μήνες. Κατάφερε μέσα σε δύο χρόνια να διακριθεί στο ελληνικό σχολειό, να αριστεύσει. Ένα δυνάμει σπουδαίο Ελληνόπουλο.

Το Σκοτεινό Νησί - προδημοσίευση / Terror terrae ο φοίβος έφηβος.

Το Σκοτεινό Νησί - προδημοσίευση στο Διάστιχο, 25/10/2009.

Αντώνης Νικολής

Terror terrae ο φοίβος έφηβος

ΚΟΙΜΗΘΗΚΑΜΕ μάλλον ύστερα, ήτανε τώρα πρωί της άλλης μέρας, παίρνω την κιθάρα μου, καθίζω στο πεζούλι. Είχε ζέστη, ιδρώναμε, αλλά όχι πολύ. 34 ­- 36 βαθμοί Κελσίου, μια πολύ κανονική θερμοκρασία για τις πρώτες μέρες του Δεκέμβρη. Το πρόσωπο του μικρού ήταν φουσκωμένο και μαλακό, είχε την ησυχία από τον πολύ και βαθύ ύπνο.

«Όπως σου έλεγα και χτες, χρειάστηκα δύο χρόνια για να φτιάξω αυτή τη σύμμετρη φράση: τρόμος της γης ο φωτεινός έφηβος», και μ’ ένα απλό ακόρντο,

«Terror terrae ὁ φοῖβος ἔφηβος.

»Άκουσέ το και ερασμιακά :

»Terror terrae hο phoῖbος έphεεbος.

»Δεν με προσέχεις…»

Δεν με πρόσεχε. Δεν τον γοήτευα, ή δεν τον συγκινούσα, ή ίσως κανένα από τα δυο. Είχα επενδύσει τόσες ελπίδες σ’ αυτή μου τη σύμμετρη φράση.